ما خبر بده از فتنه ! و آيا تو در اين باره از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله چيزى را پرسيدهاى ؟ فَقَال عَليه السّلام : لَمّا أنْزَلَ اللَّهُ سُبْحَانَهُ قَوْلَهُ : «
الم ،
أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ »
عَلِمْتُ أنَّ الْفِتْنَة لَا تَنْزِلُ بِنَا وَ رَسُولُ اللهِ صَلَى اللهُ عَلَيهِ وَ آلِه وَ سَلَّم بَيْنَ أظْهُرنَا ، فَقُلْتُ : يَا رَسُولَ اللهِ ! مَا هَذِهِ الْفِتْنَة التَّى أخْبَرَكَ اللهُ تَعالَى بِهَا ؟ فَقَالَ : يَا عَلِىُّ إنَّ امَّتى سَيُفْتَنوُنَ مِنْ بَعْدِى . فَقُلْتُ : يَا رَسُولَ اللهِ أوْ لَيْسَ قَدْ قلْتَ لى يَوْمَ احُدٍ حَيْثُ اسْتُشْهِدَ مَنْ اسْتُشْهِدَ مِنَ الْمُسْلِمينَ وَ حِيزَتْ عَنىِّ الشَّهادَة فَشَقَّ ذَلِكَ عَلَىَّ فَقُلْتُ لى : أبْشِرْ فَإنَّ الشَّهادَة مِنْ وَرائِكَ ؟ فَقَالَ لى : إنَّ ذَلِكَ لَكَذَلِكَ ، فَكَيْفَ صَبْرُكَ إذاً ؟ فَقُلْتُ : يَا رَسُولَ اللهِ ! لَيْسَ هَذَا مِنْ مَواطِنِ الصَّبْرِ وَ لَكِنْ مِنْ مَواطِنِ الْبُشْرَى وَ الشُّكْرَ فَقَالَ : يَا عَلِىُّ ! إنَّ الْقَوْمَ لَيُفْتَنُونَ بِأمْوَالِهِمْ وَ يَمْنُوُّنَ بِدينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنوُّنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأمِنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكاذِبَة وَ الْأهْواءِ الّساهِيَة ، فَيَسْتَحِلوُّنَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ لسُّحْتَبِالْهَدِيَّة وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ . قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللهِ ! بِأىِّ الْمَنازِلِ انْزِلُهُمْ عِنْدَ ذَلِكَ ؟ أ بِمَنْزِلَة رِدَّة أمْ بِمَنْزِلَة فِتْنَة ! فَقَالَ : بِمَنْزِلَة فِتْنَة « 1 »
« امير المؤمنين عليه السّلام در جواب گفتند : چون خداوند آيه
الم
،
أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ
را نازل كرد ، من در عين آنكه مىدانستم در زمانى كه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله زنده است و در ميان ماست اين فتنه بر ما فرود نمىآيد ، از او پرسيدم : اين فتنه و امتحانى را كه خداوند به تو خبر داده است كدام است ؟ رسول خدا فرمود : اى على امّت من پس از من امتحان مىشوند و به فتنه دچار مىگردند . گفتم : اى رسول خدا مگر شما در روز جنگ احد كه شهيدانى از مسلمانان به شهادت رسيدند و ليكن من به فوز شهادت نائل نشدم و اين بر من گران آمد ، به من نگفتيد : بشارت باد بر تو زيرا كه شهادت در پشت سر تو است ؟ و پس از اين كلام ، رسول خدا به من فرمود : اين امر شهادت بر تو واقع مىشود ، آيا صبر تو در برابر آن چگونه است ؟ من عرض كردم : اى رسول خدا اين واقعه شهادت من از جاهاى صبر نيست بلكه از جاهاى شكر است و از جاهاى بشارت است . در اين حال رسول خدا به من فرمود : اى على اين امّت من به زودى با مالهايشان مورد فتنه و آزمايش قرار خواهند گرفت و بر خدا با دينشان منّت مىگذارند ، آرزوى رحمت خدا را در سر مىپرورند و
هامش
( 1 ) - « نهج البلاغة » خطبه 154 .