روان است » . « 93 » و گفتن : « جنتان دو باغ ( بهشت ) » براى متمايز ساختن اين دو از ديگر جنتها است ، همچون جنة عدن و جنة فردوس و نظاير اينها است .
فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكُما تُكَذِّبانِ
.
/ 343 پس از بيان مقام ترسندگان از مقام پروردگارشان ، خدا شايد اين پرسش را براى آن طرح مىكند كه به ما بگويد كه راه براى همگان باز است كه اگر بخواهند به اين منزلت و الا و برجسته برسند ، بدان جهت كه خدا آن را مخصوص هيچ كس قرار نداده ، ولى شرط آن است كه آلاء پروردگارش را تكذيب نكند كه در اين صورت خدا او را از آن محروم مىسازد .
[ 48 - 49 ] وحى ما را به رفتن به اين دو باغ دو بهشت تشويق مىكند ، و تصاوير زيبايى را از آنها از نظر ما مىگذارند ، و تشويق هنگامى اهميت پيدا مىكند كه شنونده با آن همكارى كند و تصديق كند تا به صورت چيزى شبيه يك آتشگيرانه در درون وى شود ، و او را هر چه فعالتر و ژرفتر به عمل برانگيزد تا به هدف خواسته شده برسد .
انسان از جرم و گناه مىترسد و از آن پرهيز مىكند ، و اين پرهيز يا براى آن است كه گناه او را به جهنم مىكشاند ، و يا براى آن كه به خدا نزديكتر شود و پاداش شايسته به او برسد .
ذَواتا أَفْنانٍ
« دارندگان شاخهها . » اشاره به دو صفت از آن دو جفت است : يكى از آنها زيادى شاخهها است ، و عرب به شاخهء درخت فنن مىگويد كه جمع آن افنان است ، و اين بدون شك سبب داخل شدن شادى و سرور به نفس است ، كه با نگريستن به آنها و سبزى و انبوهى آنها حاصل مىشود ، و زيادى شاخهها اشاره به نوع معينى از درختان است كه مثل درخت خرما نيستند كه تنها يك ساقه داشته باشند ، و اين
هامش
( 93 ) - النساء / 13 .