به ايشان مانع نشد .
[ 53 - 54 ] سپس نوبت به قوم لوط ( ع ) رسيد كه در انحراف جنسى اسراف مىكردند ، پس غضب خدا بر ايشان فرود آمد ، و جبرييل شهرها و روستاهاى آنان را با كنار بالش به آسمان بالا برد و سپس فروشان ريخت .
وَ الْمُؤْتَفِكَةَ أَهْوى
« و واژگونشدگان را فرو ريخت . » علامهء طبرسى در مجمع البيان گفته است : « مؤتفكة » به معنى واژگونه شدگان است كه بالاشان پايين بيايد و پايينشان بالا رود ، و هوى يهوى به معنى پايين آمدن در هوا است ، / 196 ولى اگر بر پلهاى پايين يا بالا رود ، اهوى يا هوى گفته نمىشود ، و هنگامى كه اجل آنان فرا رسيد ، عذاب هولناك از همه طرف آنان را در ميان گرفت .
فَغَشَّاها ما غَشَّى
« پس آنان را فرو گرفت فرو گرفتنى . » آيا اين درست است كه خدا ما را به آتش جهنم يعنى به آن مكافات بزرگى معذب مىسازد كه آسمانها و زمين و كوهها تاب تحميل آن را ندارند . مگر خدا آن پروردگار بخشندهاى نيست كه نشانههاى بخشندگى گستردهء او در هر چيز متجلى است ، اين پرسش را بعضى طرح مىكنند و مىگويند نه . . . من اين را قبول ندارم كه خدا مرا عذاب دهد ، در صورتى كه در دنيا از او چيزى جز نعمت نديدهام ؟ آرى ، و اين گواهيهايى بر عذاب دادن او نسبت به امتهايى است كه به مبارزهء با حق و چالش رسولان خدا پرداختند . رحمت خدا وسيع است ، ولى او شديد العذاب نيز هست .
شايد به همين مناسبت است كه پروردگار ، گاه به گاه ، ما را به ياد عذاب بزرگى مىاندازد كه بر ملتها و اقوام پيشين نازل شد تا از اين راه شك ايشان به يقين مبدل شود و بدانند كه وعده دادن نافرمانان به عذاب گونهاى از وهم و ترساندن مجرد نيست ، بلكه واقعيتى است كه عملا صورت گرفته است و تاريخ بشرى به آن گواهى مىدهد كه بعضى از شواهد آن پيشتر گذشت .
[ 55 ] عبرتهاى هولناك تاريخ از آن آيات الاهى است كه شايستهء برداشتن