نزديك بانگ بر مىدارد * روزى كه صيحه را مىشنوند و به حق آن روز روز خروج است .
على بن ابراهيم ( رض ) گفت : « منادى به نام قائم و نام پدرش ندا مىكند . » و دربارهء صيحه گفت : « صيحه و بانگ قائم از آسمان است » . « 77 » عاقبت بدى كه منتظر دشمنان رسالت است ، در آخرت به صورت گونههايى از عذاب الاهى تجسّم پيدا مىكند ، ولى به صورت دنيوى در / 503 دولت حقّى متجلّى مىشود كه با آن قائم اهل البيت عليهم السلام ظهور پيدا مىكند .
و به همان گونه كه دولت قائم ( عج ) تجلى كوچكى از جلوهء حق است دولتهاى حق ديگرى كه به دست مؤمنان به وجود مىآيد ، تجلّى محدودى از اين دولت است ، و به اين انديشه در اين گفتهء خداى تعالى اشاره شده است :
فَذَرْهُمْ حَتَّى يُلاقُوا يَوْمَهُمُ الَّذِي فِيهِ يُصْعَقُونَ * يَوْمَ لا يُغْنِي عَنْهُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئاً وَ لا هُمْ يُنْصَرُونَ * وَ إِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا عَذاباً دُونَ ذلِكَ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ
پس ايشان را به حال خود رها كن تا به روز خودشان برسند و گرفتار صاعقه شوند * روزى كه از كيد و مكر ايشان كارى برايشان ساخته نيست و ياورى ندارند * و كسانى را كه ستمگرى كردهاند عذابى سواى اين است ، ولى بيشترين ايشان نمىدانند » ، « 78 » و شايد كلمهء خروج كه در اين آيه آمده ، علاوه بر اين كه خروج براى بعث را نشان مىدهد ، به خروج دولت حق نيز اشارهاى داشته باشد .
[ 43 ] سپس سياق به تأكيد دربارهء حقيقتى مىپردازد كه كافران آن را تكذيب مىكنند و سبب انحرافهاى دور ديگرى نيز در زندگى ايشان شده است ، و آن بعث و برانگيخته شدن به زندگى پس از مرگ است ، و پيش از اين در گفتهء خدا مشتمل بر گفتهء كافران آمده بود :
أَ إِذا مِتْنا وَ كُنَّا تُراباً ذلِكَ رَجْعٌ بَعِيدٌ
. « 79 »
إِنَّا نَحْنُ نُحْيِي وَ نُمِيتُ وَ إِلَيْنَا الْمَصِيرُ
ما زنده مىكنيم و مىميرانيم و
هامش
( 77 ) - همان جا .
( 78 ) - الطّور / 45 تا 47 .
( 79 ) - ق / 3 .