و شديد است .
/ 500
فَاصْبِرْ عَلى ما يَقُولُونَ
پس بر آنچه مىگويند بردبار باش .
در جايى از قرآن توضيح مشابهى از جانب خدا براى فرستادهاش ( ص ) و مؤمنون آمده است كه خدا مىگويد :
وَ اصْبِرْ عَلى ما يَقُولُونَ وَ اهْجُرْهُمْ هَجْراً جَمِيلًا
و بر آنچه مىگويند بردبار باش و از ايشان دورى گزين با دورى گزيدنى نيكو » . « 69 » انسان ناگزير است كه براى مقاومت كردن در مقابل فشارهاى عليه حق ، از طريق نماز و عبادت با خدا اتصال برقرار كند و از اين راه پروردگار خويش را بهتر بشناسد و او را از گفتههاى باطل تنزيه كند و از او خواستار يارى شود و به او توكل كند و به همين جهت خداى تعالى مىگويد :
وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ
پس به ستايش پروردگارت تسبيحگوى او باش .
و در سورة الاسراء دربارهء شاهد كه ذكر آن پيش از اين گذشت ، چنين مىگويد :
أَقِمِ الصَّلاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلى غَسَقِ اللَّيْلِ وَ قُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كانَ مَشْهُوداً * وَ مِنَ اللَّيْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نافِلَةً لَكَ عَسى أَنْ يَبْعَثَكَ رَبُّكَ مَقاماً مَحْمُوداً * وَ قُلْ رَبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَ أَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَ اجْعَلْ لِي مِنْ لَدُنْكَ سُلْطاناً نَصِيراً
بر پاى دار نماز را از بازگشت خورشيد تا تاريك شدن شب ، و به خواندن قرآن در سپيده دم بپرداز كه قرآن سپيده دم گواهى شده است * و قسمتى از شب را به عبادت بيدار بمان تا اين نافله و فزونى براى تو شود ، باشد كه پروردگارت تو را به مقامى ستوده برساند * و بگو : پروردگارا ! مرا داخل كن با دخولى راستين ، و خارج كن با خروجى راستين * و براى من از نزد خودت سلطهاى يارى كننده قرار ده » . « 70 » اين تأكيد دربارهء اتصال با خدا به وسيلهء نماز و قرآن و دعا در حال قرار
هامش
( 69 ) - المزّمّل / 10 .
( 70 ) - الإسراء / 78 - 80 .