قُلُوبَهُمْ لِلتَّقْوى
كسانى كه از بلندى بانگ سخن خود در نزد رسول خدا مىكاهند ، از آن كسانند كه خدا پرهيزگارى دلهاى ايشان را آزموده است .
اگر معنى لغوى امتحان و آزمايش پاك بودن طلا از آلودگيها با گداختن آن در بوته است ، امتحان قلب به معنى پاك كردن آن از شك و شرك و كبر و حسد است تا زمينه براى تقوا يعنى پرهيز كردن از شهوات و گناهان در آشكار و نهان آماده شود .
اگر معنى لغوى امتحان را كشيده شدن پوست بگيريم ، معنى آن را در اين جا گسترده شدن قلب براى پذيرش معارف الاهى است كه آن را شايستهء كلمهء تقوا مىسازد .
تقوا بذرى مبارك است كه جز در زمينى پاكيزه نمىرويد .
لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَ أَجْرٌ عَظِيمٌ
آنان را آمرزش و پاداشى بزرگ است .
بدان سبب كه فرمانبردارى از رسول ( و رهبرى شرعى ) و مؤدب بودن در محضر او و پاس مقام او را داشتن ، همه براى گناهان شفاعت مىكنند و خدا آنها را مىآمرزد ، به همان گونه كه نافرمانى رسول و بى ادبى نسبت به او و دور شدن از او سبب به هدر رفتن اعمال صالحه مىشود .
/ 371 [ 4 ] اما كسانى كه آداب رسالت جانهاى آنها را صيقل نزده و رفتار ايشان را اصلاح نكرده است ، و در حضور او با بانگ بلند سخن مىگويند ، و مراعات حرمت خانههايى را نمىكنند كه ناگزير بايد از آزار رساندن به آنها خوددارى شود . . . عقل ندارند ، و چگونه مىتواند كسى كه حرمت رسالت را مراعات نمىكند ، و علم را گرامى و بزرگ نمىشمارد و به نقش رهبرى كه كارش تنظيم زندگى است معترف نمىشود ، عقل داشته باشد ؟ !
إِنَّ الَّذِينَ يُنادُونَكَ مِنْ وَراءِ الْحُجُراتِ أَكْثَرُهُمْ لا يَعْقِلُونَ
كسانى كه از پشت حجرهها تو را بانگ مىزنند ، بيشترينشان عقل ندارند .
حجرهها براى چه به وجود آمد ؟ مگر براى آن نبوده است كه همچون ديوار و بارويى آزار را از جان ساكنان آنها دور كند ؟