مىورزند ، خدا اعمالشان را باطل مىكند .
بدين گونه آيات نخستين درس از سورة القتال اساسهاى ثابت و پسنديدهء براى كار را بدين گونه بيان مىكند :
اولا : ايمان داشتن به آنچه بر محمّد ( صلّى اللَّه عليه و آله ) نازل شده است بدون تميز قائل شدن ميان آنها و تنها بعضى را برگزيدن .
ثانيا : پيروى كردن از حق ، و به دور افكندن باطل .
ثالثا : جهاد كردن در راه خدا .
از اساس سوم كه خدا قلوب مؤمنان را به آن مىآزمايد و صفهاى ايشان را از منافقان پاك مىكند ، / 204 سياق براى هماهنگى كلى با سورهء مباركه به تفصيل مىپردازد و در اين جا از درجات شهدا به ما سخن مىگويد كه خدا اعمال ايشان را قبول مىكند ، و به هدايتشان مىپردازد ، و حال آنان را اصلاح مىكند ، و ايشان را به بهشتى در مىآورد كه وعده كرده و با آن آشناشان ساخته بوده است .
پروردگار ما مؤمنان را به جهاد تشويق مىكند و آن را وسيلهء پيروزى دين خدا مىشمارد ، و به مؤمنان وعده مىدهد كه به تأييد ظاهرى تحقق يافته در پيروزى و تأييد باطنى تجسم يافتهء در استوارى و ثبات قدم ايشان خواهد پرداخت .
كافران ( يعنى كسانى كه از پذيرفتن رسالت به عنوان يك كل خوددارى كردند ، و از پيروى حق سرباز زدند و به جهاد در راه خدا نپرداختند ) را به تزلزل ايستار و فقدان ثبات قدم و بى حاصلى كوششها و گمراهى و بطلان كارها ، و بى نتيجه ماندن كارشان به سبب ناخرسندى ايشان از آنچه خدا فرو فرستاده است ، بيم مىدهد ، و به ما امر مىكند كه در زمين به گردش بپردازيم تا خود اين حقيقت را مشاهده كنيم و ببينيم كه چگونه مخالفت با حق سبب ويرانى و هلاكت كلى شهرها و ساكنان آنها پيش از ايشان شده بوده است .
شرح آيات :
[ 1 ] خدا به چه سبب اعمال كافران را باطل مىكند ؟ و چگونه كوششهاى