« واى بر نمازگزارانى * كه در نماز خود سهلانگارى مىكنند * همان كسانى كه ريا مىكنند * و ديگران را از وسايل ضرورى زندگى منع مىنمايند . »
( . . . وَإِذَا قَامُوا إِلَى الصَّلَاةِ قَامُوا كُسَالى . . . ) « 1 » .
« نماز را به جا نمىآورند مگر با كسالت . »
اين در حالى است كه مؤمنان با شتاب به سوى نماز مىروند و براى انجام آن كوشش دارند امّا منافقان ، نماز را بجا نمىآورند مگر با حالت كسالت و تنبلى . از همين رو نماز ، معيار شناخت مؤمن از منافق و ملاك شناخت درجات مؤمنين است .
در حديث منقول از هارون بن خارجه آمده است كه : براى امام صادق عليه السلام مردى از اصحاب خود را نام بردم و او را ستودم . امام عليه السلام به من فرمود :
كيف كانت صلاته ؟ « 2 »
. « نماز او چگونه است ؟ »
امّا نماز مشركان و نيايش آنان در خانهء خدا ، سوت زدن و كف زدن است . خداوند دربارهء آنها مىفرمايد :
( وَمَا كَانَ صَلَاتُهُمْ عِندَ الْبَيْتِ إِلَّا مُكَاءً وَتَصْدِيَةً ) « 3 » .
« نمازشان نزد خانهء خدا چيزى جز سوت كشيدن و كف زدن نبود . »
عيّاشى از امام صادق عليه السلام در تفسير اين آيه و معناى « مكاءً و تصدية » نقل مىكند كه امام فرمود :
التصفير والتصفيق « 4 » .
« سوت كشيدن و كف زدن » .
هامش
( 1 ) - سورهء نساء ، آيهء 142 .
( 2 ) - وسائل الشيعه ، ج 3 ، ص 21 .
( 3 ) - سورهء انفال ، آيهء 35 .
( 4 ) - تفسير الميزان ، ج 9 ، ص 86 .