حديث شريف
از ديدگاه اسلام ، قراردادها يك تبادل تجارى محض ، بدون توجّه به نتايج حاصل از آنها ، نيستند . چه شريعت اسلام برپايى عدل و انصاف و جلوگيرى از ستم را به عنوان هدف آشكار انعقاد قراردادها ، بگونهاى فراگير ، بيان مىكند .
روايات و احاديث بسيارى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و اهلبيت ايشان عليهم السلام براين امر دلالت مىكنند . از همين رو اگر قراردادها به ابزارى براى بهرهكشى ، دزدى ، ستم ، به يغما بردن كوششها و دارائيهاى ديگران و يا زيان رساندن به ديگران بدل شوند ، همچون قراردادهاى ربوى ، قراردادهاى مبتنى بر فريب كارى ، احتكار ، زيان رساندن به ديگران و قراردادهاى ديگرى از اين دست ، آن قراردادها مشروعيّت خود را از دست مىدهند و احكام شرعى قراردادها ، همچون لزوم پايبندى به قرارداد و يا وجوب التزام به مفاد آن و يا پيروى كامل از جزئيّات قرارداد ، بر آنها مترتّب نمىشود . حال به نمونههايى از اين احاديث توجّه كنيد :
1 - از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله روايت شده كه فرمودند :
« شرّ المكاسب كسب الربا » « 1 » .
« بدترين مال اندوزيها ، مال اندوزى از راه رباخوارى مىباشد . »
2 - امام باقر عليه السلام مىفرمايد :
هامش
( 1 ) - وسائل الشّيعة ، ج 12 ، ص 426 ، ح 13 .