شخص باشد و تحقّق مالكيّت هم يا به واسطه كاشتن است ، مانند كشت گندم و جو يا به وسيله نقل و انتقال مثل خريدن و هبه گرفتنو مانند آن مثل اينكه كسى درخت خرما و تاك انگور را قبلاز رسيدن خرما و انگور ، بخرد و همچنين اگر تنها ميوه را بر روى درخت ، ( بدون خود درخت ) قبلاز وقت تعلّق زكات به آن بخرد ، بازهم مالكيّت تحقّق پيدا مىكند .
2 - اگر نخل خرما و تاك انگور و زراعت گندم و جو ، قبلاز تعلّق زكات ، از راه خريد يا غير آن به كسى انتقال يابد ، زكات برعهده اوست در صورتى كه شرايط ديگر هم فراهم باشد .
3 - اگر كسى يكى از غلّههاى چهارگانه را بخرد و علم داشته باشد كه مالك قبلى زكات آن را پرداخته است يا شك داشته باشد كهپرداخته است يا نه ، چيزى بر او واجب نيست .
4 - اگر زراعت يا نخل خرما و تاك انگور را بعداز تعلّق زكات به محصول آنها بفروشد ، زكات بر عهده فروشنده است نه خريدار .
زمان وجوب :
5 - وقت وجوب زكات در گندم ، جو ، خرما و كشمش ، زمانى است كه هر كدام از آنها به نام خود ناميده شود ؛ يعنى : گندم ، گندم گفته شود و جو ، جو و انگور ، انگور و خرما ، خرما و اين هنگامى است كه وقت دِرو و برداشت آنها فرا رسيده باشد . بنابراحتياط مستحبّ وقت تعلّق زكات زمانى دانسته شود كه دانه گندم و جو منعقد مىشود و خرما ، سرخ يا زرد مىگردد و ميوه تاك ، غوره مىشود .
زمان تعيين نصاب :
6 - زمان تعيين نصاب و وزن كردن غلّات ، هنگام خشك شدن آنهاست . پس اگر محصول ، در حالى كه تراست بهحدّ نصابرسيده باشد ولىبعداز خشك شدناز نصاب كمتر باشد ، زكات ندارد .
7 - اگر مالك قبلاز فرا رسيدن فصل دِرو و برداشت ، با خوردن يا صدقه دادن يا هبه كردن در محصول غلّات ، تصرّف كرده باشد ، آن مقدار تلف شده ، زكات ندارد امّا اگر اين تصرّفات بعداز موسم برداشت و تعلّق زكات باشد ، بايد زكات آن مقدار تلف شده را درصورتيكه بيش از حدّ متعارف باشد ، نيز پرداخت نمايد .
زمان پرداختن زكات :
8 - زمان پرداختن زكات ، موقعى است كه گندم و جو از كاه و پوستهها جدا و خرما و انگور از شاخهها چيده شود و اگر دادنزكات را از اين وقت به تأخير اندازد و محصول تلف گردد ، ضامن
احكام عبادات (فارسى) — صفحة 497
مساهمون: السيد محمد تقي المدرسي
ص٤٩٧