مقدّمه
خداوند بندگانش را به عدالت و نيكوكارى دستور داده است . عدالت آن است كه حقوق مردم را پرداخت نمايى امّا احسان ونيكوكارى آن است كه بيشتر از حقشان را به آنان بدهى يعنى سهم معيّنى از آنچه را خداوند به تو داده است انفاق نمايى . خداوند ايننوع انفاق را ، در جهت مصرف براى فقرا و بينوايان و در شؤون عمومى جامعه ، واجب قرار داده است .
اگر همه مردم به اين وظيفه واجب يعنى انفاق در راه خدا عمل كنند ، جان و روان آنان پاك مىشود و اموال و دارائى آنان ، بركت ورشد مىيابد و هيچ فقيرى در جامعه آنان باقى نمىماند .
اگر من و تو براى احسان و انفاق ، توفيق پيدا كنيم ، مىتوانيم بسيارى از خلأهاى اجتماعى را پر كنيم و بسيارى از مشكلات را حلنمائيم ، به علاوه اينكه روح خود را از حرص و بخل ، پاك و مال خود را از شائبه آلودگى به حقوق مردم تصفيه كردهايم و موجباترشد اقتصادى خود را در دنيا و پاداش نيك را در آخرت فراهم نمودهايم .
قبلاز بيان احكام زكات و فطره و انفاق ، قسمتى از آيات شريفه و روايات معصومينعليه السلام را درباره اين موضوع باهم مىخوانيم :
قرآن كريم :
1 - خُذْ مِن أَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَكِّيهِم بِهَا وَصَلِّ عَلَيْهِمْ إِنَّ صَلاتَكَ سَكَنٌ لَهُمْ وَاللَّهُ سَمِيعٌعَلِيمٌ « 1 » .
« از اموال آنان صدقهاى ( به عنوان زكات ) بگير تا به وسيله آن ، آنها را پاك سازى و پرورش دهى و ( به هنگام گرفتنزكات ) به آنها دعا كن كه دعاى تو مايه آرامش آنهاست و خداوند شنوا و دانا است . »
2 - وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِكُم مِّن خَيْرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَبَصِيرٌ « 2 » .
هامش
( 1 ) سوره توبه ، آيه 103 .
( 2 ) سوره بقره ، آيه 110 .