استفتائات درباره خمس
« 1 »
س : آيا خمس به مازاد مخارج سالانه از قبيل مواد غذائى موجود در خانه مانند شكر ، برنج و غيرهتعلّق مىگيرد ؟
ج : خمس تعلّق نمىگيرد زيرا از لحاظ عرف جزء مؤنه شخص است .
س : آيا به اموالى كه شخص براى نيازهاى آينده خود پسانداز مىكند ، خمس تعلّق مىگيرد ؟ مثلًا جوانى براى كار به كشورثروتمندى مهاجرت مىكند و درآمد خود را پسانداز مىكند تا پس از مراجعت به كشورش ازدواج كند ، و خانهاىخريدارى كند . آيا در آنچه وى پسانداز مىكند خمس تعلّق مىگيرد ؟
ج : اگر بتواند زندگى آينده خود را بدون پسانداز تشكيل دهد ، بايد خُمس آن را بپردازد . ولى اگر مانند اكثر مهاجرين نتواند چنينكارى كند احوط آن است كه با ولىّ خُمس مصالحه كند ، هر چند اقوى اين است كه خمس بر او واجب نيست زيرا عرفاً جزء مؤنهاو بشمار مىآيد .
س : اگر كودك نا بالغ درآمدى از راه كسب يا هديه بدست آورد آيا بر ولىّ او واجب است خمس آن را بپردازد ؟
ج : آرى در سود و بهرههاى كودك خمس تعلّق مىگيرد ، همچنين اگر گنج يا معدن استخراج كند يا از طريق غوّاصى به چيزى دستيابد ، البتّه پس از تحقق شرايط پرداخت خمس در همه موارد .
س : خانه مسكونى خريدارى كردم ، سپس تصميم گرفتم آن را با خانه بزرگترى تبديل كنم ، اگر آن خانه را فروختم و يكسال بر پول آن گذشت و هنوز موفق نشدم خانه بزرگترى را خريدارى كنم ، آيا بايد خمس قيمت خانه را بپردازم ؟
ج : خمس بر پول خانه تعلّق نمىگيرد زيرا خانه مسكونى ، از مؤنه بشمار مىآيد ، وهمچنين خمس بر مبلغى كه براى خريد خانهبزرگترى بر آن مىافزاييد تعلّق نمىگيرد مشروط بر اينكه خانه دوم مناسب شأن شما باشد ، يعنى اين خريد نبايد از لحاظ عرفىاسراف بشمار آيد .
س : قرضهاى زيادى داشتم ، مجبور شدم خانه مسكونى خود را بفروشم تا از يكسو قرضها را پرداخت نمايم و از سوىديگر بقيه قيمت خانه را سرمايه كسب خود قرار دهم . آيا بر اين سرمايه
هامش
( 1 ) بسيارى از محتواى سئوالات از كتب بعضى از فقهاى عاليمقام در جواب از استفتائات استخراج گرديده است .