مبطلات امساك كند در صورتى كه قبلاز زوال خورشيد ( ظهرشرعى ) باشد و چيزى از مبطلات روزه را بجا نياورده باشد .
3 - عقل : بر ديوانهاى كه مفهوم روزه را درك نمىكند روزه گرفتن واجب نيست ، و اگر در زمانى از روز به خود بيايد و قبلًا همامساك نموده باشد ، احتياط آن است كه امساك كند ، وشخص مست و بيهوش هم ملحق به ديوانه است .
4 - طهارت در تمام روز : روزه بر زن در حال قاعدگى و نفاس واجب نيست ، و اگر لحظهاى قبلاز غروب خون ببيند و يا حالتقاعدگى و نفاس به اندازه اندكى تا بعداز طلوع فجر ادامه يابد ، روزه باطل مىگردد ، و بايد قضاى آن را بجا آورد .
امّا زن مستحاضه ، لازم است كه دستور غسل خود را رعايت كند ، و روزهاش در صورتى درست خواهد بود كه غسلهاى روز را به جا آورده باشد . و كسى كه عمداً تا صبح به حالت جنابت در ماه رمضان باقى بماند بايد از مبطلات روزه خوددارى نموده و قضاى آن روز را هم بجا آورد .
5 - در وطن يا مقيم بودن : كسى كه مسافر مىباشد بايد روزهاش را بخورد و واجب است كه در روزهاى ديگر قضاى روزههايش رابجا آورد ، و اگر نداند كه روزه گرفتن در حال مسافرت حرام و باطل است و روزه بگيرد ، روزهاش صحيح است و كفايت مىكند ، و اگرده روز قصد ماندن در جايى نمايد بايد روزه بگيرد ، ونيز كسى كه براى معصيت سفر كند و يا مسافرت شغل او باشد مانند راننده بايد روزه بگيرد و همچنين كسى كه سى روز در جايى مردّد بماند ، يعنى طى سى روز نداند كه مىماند يا مسافرت مىكند .
احكام ديگر مسافرت كه در بحث نماز ذكر شده است در روزه نيز جارى مىباشد .
آرى ! از ممنوع بودن روزه در مسافرت استثنا شده است سه روز روزه گرفتن حاجى به جاى قربانى اگر به آن دسترسى نداشته باشد ، همچنين براى كسى كه قبلاز غروب از سرزمين عرفات كوچ نمايد و يك شتر نداشته باشد كه بعنوان كفاره قربانى كند چنين كسى لازماست 18 روز در عوض قربانى شتر ، روزه بگيرد .
امّا كسى كه نذر كند روز معيّنى را چه در سفر و چه در وطن ، روزه بگيرد ، مانند كسى كه نذر كرده باشد در هر جمعه روزهبگيرد ، در روايت آمده است كه روزه آن روز ، درهر حال ، واجب است و مشهور فقها به اين روايت عمل نمودهاند .
دو مسأله :
اوّل - كسى كه بعداز ظهر مسافرت كند نبايد روزهاش را بخورد .
دوّم - مسافر اگر قبلاز ظهر به وطن يا محلّ اقامتش برسد و مفطرى بجا نياورده باشد ، بايد آن روز را روزه بگيرد .
احكام عبادات (فارسى) — صفحة 424
مساهمون: السيد محمد تقي المدرسي
ص٤٢٤