ناپذير آمادگى بگيرد ، زيرا اگر اجل او فرا رسيد ، حتى يك ساعت هم دير يا زود نخواهد شد .
2 - يكى از راههاى آمادگى براى مرگ ، توبه است . توبه كردن بعد از هر گناهى فوراً واجب است ، و از شرايط توبه است : پشيمانى از گناه ، عزم بر ترك آن ، اداى واجب يا حقى كه ترك شده باشد همچون نماز و زكات و ردّ مظالم . و از آداب توبه : تضرّع بهخدا ، توسل به پيامبرصلى الله عليه وآله و اهل بيتعليه السلام او ، تمسك به آنان ، جهاد در راه خدا ، انفاق ، عملصالح ، اخلاص ، استغفار و طلب آمرزش در سحرگاهان مىباشد .
3 - اداى امانتها و مسترد ساختن حقوق مخصوصا با ظهور نشانههاى مرگ ، برانسان واجب است ، و اگر به وصى خود اطميناندارد ، وصيت كردن به انجام آنها هم كفايت مىكند به گونهاى كه اختلالى در پرداخت حقوق و امانات پديد نيايد .
4 - همچنين واجب است به انجام دادن واجباتى كه موفق به انجام دادن آنها نشده مانند حج ، وصيت كند . اما آنچه انجام دادن آنبر وصى واجب است مانند قضاى نماز و روزه ، بنابر احتياط بر او لازم است كه آنها را به وصى اعلام نمايد .
5 - ضايع ساختن حقوق ورثه جايز نيست مثل اينكه به طور كاذب اقرار كند كه پارهاى از اموالش متعلق به غير است و بنابر احوطنبايد اموال و دارايى پنهان خود ( مانند حسابهاى محرمانه بانكى ) يا طلبهاى خود را از ورثه كتمان كند .
6 - شايسته است كه بر كودكان صغير خود قيّم تعيين كند و اگر بدون قيم ، تلف شدن آنانيا تضييع حقوق آنان را احتمال بدهد ، تعيين قيم واجب مىشود ، وشايسته است كسى را تعيين كند كه براى انجام اين مسؤليتشايستگى داشته باشد .
با بيمارى چگونه برخورد كنيم ؟
حديث شريف :
1 - امام صادقعليه السلام فرمود :
« قال رسول اللَّهصلى الله عليه وآله :
يقول اللَّه عزّ وجلّ للمَلك الموكّل بالمؤمن إذا مرض : اكتب له ما كنت تكتب له في صحّته ، فإنّي أنا الذي صيّرته فيحبالي
» « 1 »
« پيامبر خداصلى الله عليه وآله فرمود : خداوند عزّوجلّ به فرشتهاى كه موكل به شخص مؤمن است ، در زمانى كه او مريض شود مىگويد درپرونده اعمال او همان چيزى را بنويس كه در هنگام صحّت و سلامتى او مىنوشتى ، زيرا اين من هستم كه او را در دام خود كشيدهام ( بهبند بيمارى درآوردهام ) . »
هامش
( 1 ) وسائل الشيعه ، ج 2 ، باب 1 ، ابواب الاحتضار ، ص 621 ، حديث 2 .