( و روزى انسان مانند ديگر جوانب زندگى او مرهون كوشش و نوع كار اوست ) ، و هيچ كس به مصيبتى دچار نمىشود مگر بر اثر كردار و دستاورد كار خود ، در حالى كه خداوند از بسيارى درمىگذرد و عفو مىكند ( و اگر مىخواست آنان را بر اثر گناهانشان به شتاب مجازات دهد بيگمان همه را نابود مىكرد ) .
هيچ كس نمىتواند اگر خدا بخواهد او را به سبب گناهانش دچار سازد ، سوانح و بلاها را از خود دور سازد و هيچ كس ديگرى نيز نمىتواند از او دفاع كند يا در برابر خدا به دو يارى دهد .
براستى قدرت خدا محيط بر بشر است ، پس اگر در دريا بر كشتى نشينند و بادها آنان را به فراسوى درياها ببرد ، آيا ( تصوّر كرده و ) و ديدهاى كه اگر خدا بخواهد و باد بايستد كشتيهاى آنها بى حركت در جاى خود مىماند ؟ ! ( براستى ، كسى بدين حقيقت توجّه هشيارانه مىكند كه فراتر از تأثير پذيرى از فشار سختى يا فريبندگى نعمت باشد يعنى ) كسى كه بسيار با صبر و حوصله و بسيار سپاسگزار است .
و خدا قادر است كه مردم را به سبب گناهانشان با كشتيهايشان در پهنهء دريا هلاك كند ، ولى از خطاهاى بسيارى از ايشان در مىگذرد و آنها را مىبخشايد .
( پس در اين صورت جدال در امر خدا و ستيزه كردن با احكام او براى چيست ؟ ) تمام اينها به عنوان نشانهاى براى مجادله كنندگان در آيات خدا كه گريزگاهى از پروردگار خود ندارند ، كافى است .
( وانگهى ، حرص بر دنيا و زد و خورد براى آن در حالى كه دنيا خود هيچ ارزشى ندارد ، براى چيست ؟ ! ) پس آنچه به شما دادهاند جز كالاى زندگى دنيا نيست كه اگر با آخرت مقايسه شود چيزى محسوب نمىشود ، زير آخرت براى كسانى كه ايمان آوردهاند و به پروردگار خود توكّل مىكنند بهتر و پايدارتر است ( پس رداى بزرگ خويشتنى و تكبر را از تن به در مىكنند ، و بر حرص و از فايق
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 349
مساهمون: احمد آرام
ص٣٤٩