شادمانى توازن خود را از دست مىدهد ، و اگر بدى به دو برسد فرياد و فغان بسيار مىكند . ( 49 / 51 ) و همان گونه كه روش بديع قرآن در ديگر سورههاست ، آيات گواه بر حق به اعلام خطر از روى گرداندن از آنها مىانجامد ، بدين معنى كه بيان نشانهها خود به خود سودى به انكار كننده نمىرساند ، پس در اين صورت ناگزير بايد زمين ( دل ) پيش از كاشتن بذر ( ايمان ) اصلاح شود . از اين رو مىبينيم كه در اين سوره چگونه آيات ميان اعلام خطر به آنان كه از نشانههاى الهى روى مىگردانند و بيان نشانههاى خدا در آفاق و انفس تموّج دارد ، مثلا پس از آيهء ( 39 ) كه نظر را به هموار شدن و آمادگى زمين پيش از آن كه خدا باران را بر آن نازل كند متوجّه مىسازد و مىگويد كه پس از آن زمين مىجنبد و رشد مىكند و زنده مىشود ، و پيش از آيه ( 47 ) كه آگاهى خدا را از روز قيامت و ميوههايى كه از غلافهاى خود بيرون مىآيد بيان مىكند ، آيههاى ( 40 / 46 ) را مىبينيم كه به ملحدان نسبت به نشانههاى خدا بيم مىدهد و اعلام خطر مىكند كه بر خدا پنهان نيستند و كسانى كه به قرآن كفر مىورزند رستگار نمىشوند زيرا قرآن كتابى است عزيز و مسلّط كه باطل كنندهاى همزمان با آن و پس از آن براى آن نيامده است ، سپس برخى بهانههاى منكران پيش از پيامبر و پس از او را يادآور مىشود .
اين سوره به قدرت طرح موضوع و شدّت بسامدى روند متمايز است ، بويژه در آنچه به روى گرداندن و انكار نسبت به آيات خدا مربوط مىشود ، هم چنان كه به جدا سازى قاطع ميان دو طرف مبارزه ، ميان آن كه بر انكار اصرار مىورزد و آن كه به راه راست پايدارى مىكند متمايز است .
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 154
مساهمون: احمد آرام
ص١٥٤