واجب بالذّات است و چهارده معصوم واجب بالامكان ؛ خدا خالق است و آنها مخلوق ؛ خداوند مولاست و ايشان عبد .
به طور اجمالى بايد بگوييم : پروردگار عالم در ازل با همهى اسماء و صفاتش تجلّى ذاتى نمود و بواسطهى آن تجلّى ذاتى با همهى اسماء و صفات ، پيامبر ( ص ) و ائمه اطهار ( ع ) پيدا شدند و تجلّى ذاتى ديگرى هم نمود كه قرآن پيدا شد .
گفتگوى خداوند با پيامبر ( ص ) در معراج
بنابر روايات موثّق ، در نقطهى « قاب قوسين » گفتگويى بين خداوند و پيامبر ( ص ) صورت گرفته است كه خداوند ايشان را با لفظ « يا احمد » خطاب كردند كه اين خطابات تا 40 مرتبه تكرار شده است . از اين گفتگوى محرمانه كه حتّى جبراييل اجازهى ورود به آن را ندارد ، معلوم مىشود كه مطالب آن قابل نقد و تفسير و تشريح نيست . « 1 » بر اساس روايات ، اوّلين سخنان حضرت حق تعالى با پيامبر ( ص ) پيرامون ولايت اميرالمؤمنين ( ع ) بوده است كه در همان اوّلين بار مىفرمايد : « يا رسولالله ! تو كه خاتمالنبيين هستى بايد او را خليفه و جانشين تعيين كنى . » « 2 »
و پيش از اين ، اشاره نموديم كه همزمان با تبليغ اسلام در اوّل بعثت ،
هامش
( 1 ) - نويرى ، نهاية الارب ، ص 279
( 2 ) - علامه مجلسى ، بحارالانوار ، ج 18 ، ص 340 : قال رسول الله : « ليلتُ اسرى بى الى السّماء كلّمنى ربّى جَلَّ جَلالُه فَقُل يا محَّمدُ فقلتُ لَبَّيك ربّى ، فقالَ انّ علّياً حجّتى بَعدُكَ على خلقى وَ امامُ اهل طاعتى مَن اطاعَه اطاعَنى ومَن عَصاه عصَانى ، فَانَصبَهُ عِلماً لامَّتِكَ يهتَدونَ به بعدك »