بزرگى و علو با او كمال يافت و تاريكىهاى ( جهل و صفات ناپسند ) با او روشن شد و همهى خصلتهايش زيبا بود .
سيره و روش اخلاقى پيامبر ابعاد گوناگونى دارد و به چهار قسمت تقسيم مىشود :
1 - اخلاق فردى 2 - اخلاق خانوادگى 3 - اخلاق حكومتى سياسى 4 - اخلاق اجتماعى .
1 ) اخلاق فردى
اخلاق فردى پيامبر ( ص ) جنبههاى مختلفى دارد . اوّلين نكته كه راجع به پيامبر ( ص ) مىتوان گفت ، اين است كه شخصيت ايشان جاذبهى خاصى داشت ، عظمتشان در دل دشمن ابّهت ايجاد مىكرد و محبّت دوستان را نسبت به ايشان افزايش مىداد و اين به دليل ايمان ، عمل صالح و اخلاق پسنديدهى ايشان بود .
اگر كسى بخواهد مانند پيامبر به محبوبيت و ابّهت اجتماعى دست يابد ، بايد مانند او لباس ذلّت معصيت را از تن درآورده و لباس عزّت اطاعت را بپوشد تا بندهى خاص خداوند گشته و نورى در دلش جلوهگر شود كه به او جاذبهى ويژهاى دهد . خداوند در قرآن مىفرمايد :
« إنَّ الَّذينَ ءامَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدّاً »
« 1 » بر اساس اين آيه ، اطاعت و بندگى خداوند در دل ديگران دوستى و محبّت برقرار مىكند و اين دوستى و محبّت روزبهروز افزون مىگردد . بنابراين
هامش
( 1 ) - مريم / 96 : « كسانى كه ايمان آورده و كارهاى شايسته كردهاند ، به زودى [ خداى ] رحمان براى آنان محبتى [ در دلها ] قرار مىدهد . »