« اللَّهُ لاالهالّا هُوَ الْحَىّ القَيُّومُ » ؛
« 1 » مؤثرى در اين عالم ، جز او نيست ؛ او كه زندهء حقيقى و قيوم عالم هستى است .
« كُلُّ شَىْءٍ هالِكٌ الَّا وَجْهَهُ . »
« 2 »
« سَنُريهِمْ آياتِنا فِى اْلافاقِ وَ فى انْفُسِهِمْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ انَّهُ الْحَقُّ » ؛
« 3 » آياتمان را در آفاقها ، و به انسانها نشان داديم و خواهيم داد تا ثبوت ، عينيت و وجود حقّهء ذات باريتعالى ظاهر شود .
هر چه در اين عالم وجود دارد ربط ، افاضه است و شعاع و ظلّى بيش نيست ، و « ذى ظِلّ » خداست :
« فَهُوَ شاهِدٌ عَلى كُلِّ عالَم ؛
پروردگار عالم در همهء عالم هستى حضور دارد . »
همه جا محضر خداست و همهء ما در محضر ربوبى هستيم . قرآن مىفرمايد :
« اوَلَمْ يَكْفِ بِرَبِّكَ انَّهُ عَلى كُلِّ شَىْءٍ شَهيدٌ » ؛
« 4 » اين گواه بر وجود پرورگار عالم بس است كه او قيوم ، و بر عالم هستى شاهد است .
پروردگار عالم وقتى قيّوم عالم هستى باشد ديگر چيزى بر او پوشيده نيست . قرآن مىفرمايد :
« لايَعْزُبُ عَنْهُ مِثقالُ ذَرَّةٍ فىِ السَّمواتِ وَلا فىِ الارْضِ » ؛
« 5 » همان داناى نهانها كه هم وزنِ ذرهاى نه در آسمانها و نه در زمين از وى پوشيده نيست .
هامش
( 1 ) . بقره ، آيه 257 .
( 2 ) . قصص ، آيه 88 .
( 3 ) . قصص ، آيه 53 .
( 4 ) . قصص ، آيه 3 .
( 5 ) . سبأ ، آيه 3 .