در امر تشريعى نظير عزت و ذلت ، در امر تكوين نظير حركت كرهء زمين يا حركت همهء سيارات مطرح است . بالاخره در افاضه فيض ، مؤثر فقط و فقط خداست . بله ! بايد توجه به اين مطلب داشته باشيم كه پروردگار عالم مؤثر است ، اما گاهى با واسطه است و داشتن واسطه ضرر ندارد ، در اينكه پروردگار عالم مؤثر تمام در اين جهان باشد . مثلًا ما عقيده داريم كه اهلبيت واسطهء فيض اين عالمند . يعنى فيض از طرف حق تجلى مىكند . فيض را اينها مىگيرند و به توسط اينها فيض چه در دنيا و چه در آخرت به ديگران مىرسد . يك معنى شفاعت در آخرت هم همين است . كه اگر كسى بخواهد برود شافع مىخواهد . حتى انبياء را بايد اهلبيت شفاعت بكنند . يعنى واسطه فيض در روز قيامت اينها هستند ، اگر الان من دارم با شما حرف مىزنم يا شما قدرت نشستن در اينجا را داريد ، قدرت گوش دادن داريد ، اگر من و شما قدرت شعور داريم ، قدرت فهم داريم ، اصل قدرت مال خداست . ادامه اين قدرت و اينكه ادامه اين فيض براى من و شما هم بواسطه پروردگار عالم است . اما منافات ندارد اين كه ما بىواسطه قابليت براى گرفتن فيض نداشته باشيم و اهلبيت اينها واسطه باشند براى گرفتن فيض و آن فيض را به ما برسانند . حتى آن روايت كه
اخلاق در توحيد (فارسى) — صفحة 68
مساهمون: الشيخ حسين المظاهري
ص٦٨