وَ يَحْسَبوُنَ انَّهُمْ عَليشَىءٍ الا انَّهُمْ هُمُ الْكاذِبُونَ ) « 1 » مىفرمايد : روز قيامت كه مىشود ، افرادى كه جهل مركّب دارند قسم مىخورند و در مقابل خدا خودشان را بهشتى مىدانند ؛ همينطور كه در دنيا خودشان را بهشتى و آدم خوب مىدانستند و به مردم مىگفتند كه ما خوبيم و قسم دروغ مىخوردند ، در مقابل خدا هم قسم مىخورند كه خوبيم . قرآن مىفرمايد عجب افراد دروغگوئى هستند ! كارشان به جائى رسيده كه در روز قيامت هم خلاف واقع مىگويند !
در ميان باسوادها و بيسوادها ، روشنفكرها و غير روشنفكرها ، خانمها و آقايان ، اين رذيله خيلى فراوان ديده مىشود ؛ و قرآن مىفرمايد خطرناك است . خطرش به اندازهاى است كه در روز قيامت در مقابل خدا قَد عَلَم مىكند . مىگويد : خدا ! تو اشتباه مىكنى و ملائكهات اشتباه كردند كه اين پرونده را براى من تهيّه كردند . من بهشتى هستم و تو بى جا مىخواهى مرا به جهنم ببرى ! قسم هم مىخورد و مىگويد : خدايا ! بحقّ خودت قسم اشتباه مىكنى ؛ من آدم خوبى هستم .
اگر براى جهل مركّب جز اين آيه شريفه نبود ، بس بود براى اينكه ما مواظب باشيم كه يك دفعه اين صفت رذيله « جهل مركّب » را نداشته
هامش
( 1 ) . سوره ى مجادله ، آيه ى 18 . ترجمه : « روزى كه خدا همه ى آنان را مبعوث كند براى او هم قسم مىخورند همانطور كه براى شما قسم مىخوردند و مىپندارند كه خيرى دارند . آگاه باش كه آنها دروغگويند » .