ظواهر دين و دومى كه مهمتر از اين است ، اجتناب از گناه است . درخت ايمان اگر چه در دل رسوخ هم كرده باشد ، گناه آن را مى سوزاند ، اگر چه در اثر عبادت انسان به جايى هم رسيده باشد . قرآن شريف مى فرمايد كه قساوت قلب مى آورد ، و اگر گناه روى گناه آمد : فويل للقاسيه قلوبهم . اين درختى كه كاشته بودى ، نابود مىشود .
ثم كان عاقبه الذين اساو السواى ان كذبوا بايات الله
« 1 » آنان كه د رزندگيشان گناه زياد است ، درخت ايمانشان خشكيده و ريشه كن مىشود .
انجام مستحباب
3 - سومين مطلب براى دستيابى به ايمان قلبى ، اهميت دادن به مستحبات ( به اندازه اى كه كار انسان فداى آن نشود ) است . به اندازه اى كه انسان درخت ايمان را آبيارى مىكند ، ريشه هاى آن را در دل تنومند مىكند . در ميان مستحبات ، خواندن قرآن ، رازو نياز با خدا ، نماز شب وبيدارى در آخر شب و در حد توان خدمت به جامعه ( كه شايد از مهمترين مستحبات است ) مهم هستند . از ديد اسلام خدمت كردن به ديگران گاهى از اوقات . به سر حد وجوب بلكه به خود وجوب مى رسد و ممكن است راه پنجاه ساله را انسان در يك شب بپيمايد . يعنى ممكن است درخت ايمان را به يك شب در دل بسيار محكم كند . چنانچه آبروى مسلمان ريختن ، شخصيت كسى را كوبيدن و از اين سنخ ، ممكن است به يك لحظه درخت ايمان را
هامش
( 1 ) 1 . سوره روم ، آيه 10 .