گماردن آن به نگارش مطالب علمى و كتابهاى سودمند براى جامعه اسلامى و واداشتن آن در اطاعت و فرمانبردارى خداوند متعال و بازداشتن آن از بدى و ستم به ديگران است . زكات پا ، رفتن و قدم نهادن در مسير اداى حقوق الهى ، همچون ديدار مردمان صالح ، رفتن به مجالس ذكر ، قدم نهادن در راه برقرارى صلح ميان مردم و تحكيم پيوند بين خويشان ، جهاد در راه خدا و رفتن در هر راهى كه پاكسازى روح و سلامت دين تو در آن باشد . » « 1 »
شيخ محمود شبسترى چه نيكو سروده است :
زكات پاكبازان ترك جان است * نمىدانم كه را ياراى آن است
ز دست و پا و چشم و گوش و بينى * زكاتت هست اگر خود نيك بينى
به هر دم كز خدا يا بى حياتى * از آن واجب شود بر تو زكاتى
اگر بردست دارى مال سهل است * ولى در دلش دارى ز جهل است
براى مصلحت دنيا گنه نيست * سر جمله گناهان حب دنيى است
براى مصلحت دنيا نگه دار * به مهرش دل مبند اى مرد هشيار « 2 »
موارد تعلق زكات
در قرآن كريم دربارهء اينكه زكات به چه چيزهايى تعلق مىگيرد ، آيهء صريحى نيامده است ، همانگونه كه دربارهء چگونگى خواندن نماز و نحوهء انجام دادن عبادتهاى ديگر نيز بيان صريحى وجود ندارد . قرآن كريم كليات احكام را ذكر كرده است و تبيين آن را به پيامبر اكرم ( ص ) و امامان معصوم ( ع ) واگذار نموده است . چنانكه خداوند در قرآن كريم خطاب به پيامبر اكرم ( ص ) مىفرمايد :
. . . و انزلنا اليك الذكر لتبين للناس ما نزل اليهم و لعلهم يتفكرون . « 3 »
هامش
( 1 ) . مصباح الشريعه ، باب 21 ، ص 139 .
( 2 ) . كنز الحقايق ، ص 82 .
( 3 ) . قرآن ، نحل / 44 .