مرحلهء اوّل : سير من الخلق الى الحق
مرحلهء اوّل در سفر عرفانى اعتكاف ، خود داراى منازل و مراتبى است و طىكردن آن منازل عرفانى ، انسان را براى ورود به محضر پروردگار متعال آماده مىكند و او را لايق برخوردارى از بركات ويژه عبادت مىنمايد . ذيلًا به توضيح منازل اين مرحله پرداخته مىشود .
* منزل توجّه
مهمترين نكته كه قبل از ورود به اعتكاف بايد رعايت شود ، توجّه نسبت به اعتكاف است . معتكف بايد بداند كجا مىخواهد برود ؟ براى چه مىرود ؟ و چگونه مىخواهد از اين سير سه روزه باز گردد ؟
متأسّفانه گاهى مشاهده مىشود افرادى صرفاً براى گذراندن وقت خويش يا همراهى ديگر دوستان ، يا حتّى خوشگذارنى به اعتكاف مىروند و اين فرصت گرانبها و كم نظير را از دست مىدهند . كسى كه در اعتكاف خانهء خدا شركت مىكند ، بايد همهء اعضاء و جوارح خود را متوجّه حضور در محضر خداى سبحان كند . بايد چشم و زبان و گوش او كنترل شود . همهء ارتباطهاى دنيوى و مادى را قطع كند و از همه بريده شود و به منبع اصلى فيض و به درگاه ربوبى متّصل گردد . در اين چند روز ، بايد با دنياى مادى مرتبط نباشد ، بهوسيلهء تلفن همراه و ساير وسايل ارتباط جمعى ، با كسى غير از خدا تماس نگيرد و سعى كند فقط و فقط ، ارتباط معنوى با معبود خويش برقرار كند . زبان او بيهوده نگويد ، گوش او بيهوده نشنود و به جايى برسد كه در اين چند روز اعتكاف ، براى دل خود يك درب و دربان درست كند . دل انسان آلوده است ، خراب است و هنر اعتكاف در اين است كه مىتواند دل آدمى را آباد كند و پاكيزه نمايد تا جايى كه ديگر خواطر در دل او راه نداشته باشد . وسوسهها ، تخيّلها ، توهّمها و تفكّرهاى شيطانى ،
اجازهء ورود به دل او را نداشته باشند .