حصارى است كه مسلمانان را از آفتها و بلاها حفظ مىكند .
مهمترين سرّ زكات ، به وجود آمدن روحيهء سخاوت ، كرامت ، فداكارى و همدلى در مسلمانان است . مفهوم زكات گستردهتر از پرداخت زكات اقلام نُهگانه موصوف در فقه است . روح زكات ، ايجاد صفت ايثار ، گذشت ، انفاق و مردم گرايى در مؤمن است . اسلام با دستور زكات مىخواهد مسلمانان را به مواسات ، همانديشى و همكارى با يكديگر ترغيب كند . پرورش اين روحيهها و خصلتها در مسلمانان ، آنها را به سوى كمال سوق مىدهد .
4 - 5 فلسفه زكات
همانطور كه نماز و روزه در اسلام به دو گونهى واجب و مستحب مقرر شده است ، به طورى كه بخش واجب آن بر همگان لازم است ، اما بخش مستحب آن براى كسانى است كه بخواهند از مزايا و فوايد اين عبادتها بهرهء بيشترى ببرند ، زكات نيز چنين است . زكات واجب به موارد مشخصى كه ذكر شد تعلق مىگيرد ، اما زكات مستحب محدود به موارد خاصى نيست و مسلمان بايد متناسب با نيازهاى مسلمانان در هر زمان به انجام دادن آن اقدام كند .
خطاب قرآن كريم در بيشتر آياتى كه از واژهء زكات و انفاق استفاده شده ، متوجه اين نوع زكات است . زكات به اين معنى يك عبادت مالى است كه به منظور ايجاد توازن اقتصادى و برقرارى مواسات بين مسلمانان تعيين شده است . در قرآن كريم دربارهء زكات فقهى دو آيه آمده است و زكاتى كه بارها بر آن تأكيد و سفارش شده ، زكات فقهى نيست ؛ بلكه زكات مستحب و عبادت مالى است .