شرح
را به ما نشان بدهيد ؟
آيا شما واقع را مىدانيد تا بگوييد اين واقع مؤدّاى اماره است ؟ خير . اگر مىدانستيد كه سراغ خبر معتبر زراره نمىرفتيد . ما فقط كتاب وسائل و امثال آن را در اختيار داريم و يك خبر واحد معتبر دلالت مىكند كه نماز جمعه واجب است . خلاصه اگر وجدانا واقع را مىدانستيم به خبر واحد رجوع نمىكرديم .
و اگر بگوئيد دليل بر حجّيّت خبر واحد دو فائده دارد :
1 - مىگويد مؤدّاى اماره وجوب نماز جمعه است 2 - واقع هم همين وجوب است منتها نه به صورت اخبار بلكه به صورت تعبّد و بناگذارى بر اينكه واقع هم همان مؤدّاى اماره است يعنى دليل حجّيّت خبر واحد يك واقع تنزيلى و تعبّدى براى ما درست مىكند و كأنّ مىگويد : « احكم بانّ الحكم الواقعى لصلاة الجمعة عبارة عن الوجوب » مرحوم آقاى آخوند مىفرمايند : اين حرف درست نيست . زيرا دليل بر حجّيّت خبر واحد فرضا مىگويد شما بنا بگذاريد كه مؤدّاى خبر واحد ، همان واقع است . امّا واقع به تنهائى كافى نبود بلكه واقع مؤدّاى اماره لازم بود يعنى واقعى كه از نظر صفت نحوى متّصف باشد به اينكه مؤدّاى اماره است .
آيا دليل بر حجّيت خبر واحد اين مطلب را هم ثابت مىكند ؟ خير فقط يك واقع تعبّدى درست مىكند و مىگويد بنا بگذار كه حكم واقعى نماز جمعه وجوب است و در عالم شرع و تعبّد مفاد خبر واحد همان واقع است .
بناگذارى بر اينكه واقع است اين براى وجوب موافقت كافى نيست بلكه بايد واقع با وصف مؤدّاى اماره را درست كند تا وجوب موافقت ثابت شود .
پس اين دفاعى كه از مرحوم شيخ شده است درست نمىباشد لذا بايد دقّت كرد .