اشكال مصنّف : اگر شما ادلّهء اربعه را موضوع قرار دهيد ، اشكالش اين است كه قسمتى از مسائل مهمّ علم اصول ، از مسألهء اصولى بودن خارج مىشود .
توضيح ذلك : يكى از مسائل مهمّ علم اصول كه ثمرات فراوانى هم دارد ، بحث حجّيّت خبر واحد است ، اگر شما ادلّهء اربعه - چه با وصف دليليّت و چه ذات آنها - را موضوع علم قرار داديد ، لازمهاش اين است كه از اصولى بودن خارج مىشود زيرا :
شما در مورد خبر واحد ، بحث مىكنيد كه اگر زراره ، خبرى را از امام صادق « عليه السّلام » بيان كرد ، آن روايت ، حجّت است يا نه ، اكنون سؤال ما اين است كه :
بحث مذكور ، بحث از عوارض چيست ؟
آيا بحث از عوارض سنّت است ؟
شما سنّت را چگونه معنا مىكنيد ، اصطلاح رسمى در باب سنّت ، نفس قول ، فعل و تقرير معصوم « عليه السّلام » است نه خبرى كه حكايت از قول امام « عليه السّلام » مىكند و روايت زراره ، سنّت نيست بلكه قول ، فعل و تقرير امام « عليه السّلام » سنّت به حساب مىآيد .
آيا وقتى شما بحث مىكنيد روايت زراره ، حجّت است يا نه بحث از عوارض سنّت نمودهايد ؟
اگر چنين است بايد سنّت را موضوع قرار دهيد ، موضوع كه قول الامام نيست موضوع ، روايت زراره هست و روايت زراره هل هو حجّة ام لا ، پس : آنچه را كه موضوع قرار مىدهيد سنّت نيست و آنچه سنّت است ، شما بحث از عوارضش نمىكنيد .
و همچنين در باب تعادل و تراجيح كه دو خبر با يكديگر تعارض مىكنند ، بحث مىشود كه قاعدهء كلّى چيست و همچنين مقتضاى اخبار علاجيّه چه چيز است فرضا زراره ، روايت نموده كه نماز جمعه در عصر غيبت ، واجب است امّا محمّد بن مسلم
إيضاح الكفاية (فارسى) — صفحة 31
مساهمون: الشيخ فاضل اللنكراني
ص٣١