بر على اجتماع ننمودند و بعضى از آنها در خطبهء نماز جمعه ، معاويه را به عنوان چهارمين خليفه ذكر مىكرد . يعنى ابتدا نام سه خليفه اول را مىآورده سپس معاويه را به عنوان خليفه چهارم مىگفته ، نه على را . . . . « 1 »
آيا جنگهاى خلفا به اذن خداوند صورت گرفته است ؟
بديهى است كه هر حركتى بخواهد انجام شود و هر اقدامى كه صورت گيرد به خصوص اقدامى به اين بزرگى كه آثارش با امتداد تاريخ امتداد مىيابد ، بايد از طرف خداوند امضا شود ، او دستور دهد و بخواهد و براى خواستهء او دست به شمشير برده شود .
اين عقيده با توحيد ارتباط تنگاتنگى دارد ، اگر تنها فرمانروا و مالك اوست ، پس از هيچ كس نبايد فرمان برد مگر به امر او . اگر به غير او كسى مالك حقيقى نيست ، پس تنها به دستور و رضايت او بايد در ملك او ، تصرّف كرد .
اكنون اين پرسش مطرح مىشود كه آيا زمامدارانى كه بعد از پيامبر صلى اللَّه عليه وآله بر كرسى قدرت تكيه زدند حق چنين اقدامى را داشتهاند يا نه ؟
هامش
( 1 ) . منهاج السنّه : 4 / 401 و 402