است كه انسان مىتواند عمل خود را به گردن ديگرى نهد . اين كار اگر در دنيا ممكن باشد در آخرت ممكن نخواهد بود .
«
قُلْ لا تُسْئَلُونَ عَمَّا أَجْرَمْنا وَ لا نُسْئَلُ عَمَّا تَعْمَلُونَ
- بگو : اگر ما مرتكب جرمى شويم شما را بازخواست نمىكنند . » نامهء عمل هر كس را به گردن خودش مىاندازند .
[ 26 ] براى اين كه از اين گونه افكار خود را خلاص كنيم بايد به قيامت با چشم بصيرت نظرى افكنيم كه همه در برابر خداى ايستادهايم تا ميان ما حكم كند و سرنوشت ابدى ما را رقم زند .
«
قُلْ يَجْمَعُ بَيْنَنا رَبُّنا ثُمَّ يَفْتَحُ بَيْنَنا بِالْحَقِّ وَ هُوَ الْفَتَّاحُ الْعَلِيمُ
- بگو : پروردگار ما ، و شما را گرد مىآورد ، سپس ميان ما به حق داورى مىكند .
زيرا اوست خداى حكم كننده و دانا . » پس بايد به روزى معتقد شويم كه در آن روز حق از باطل تميز داده مىشود و همه به حكم خداوند گردن مىنهند . اعتقاد به اين حقيقت انسان را وا مىدارد كه بر خود متكى شود و ميان حق و باطل تميز نهد . پس در چنين صورتى است كه نه تحت تأثير فشار قرار مىگيرد و نه تحت تأثير ترغيب و تشويق .
براى مثال : اگر در دنيا مقياسها و پيمانههاى مشخص براى فروشندگان وجود نداشته باشد هر فروشندهاى سعى مىكند تراز و پيمانهء خاصى براى خود مشخص كند و پيداست كه اين امر اقتصاد را بازيچه مىسازد . اما به وجود آوردن يك مقياس مشخص همگان ( فروشنده و خريدار ) را ملزم مىكند / 465 كه خود را با آن تطبيق دهند و آن را در ميان خود قرار دهند . همچنين علم و آگاهى از اين نكته كه نزد خداوند يك مقياس و سنجهء مشخص وجود دارد و همهء ما بايد مطابق آن رفتار كنيم مانع از آن مىشود كه هر كس مطابق ميل و دلخواه خود عمل كند .
[ 27 ] «
قُلْ أَرُونِيَ الَّذِينَ أَلْحَقْتُمْ بِهِ شُرَكاءَ
- بگو آنهايى را كه شريك خدا پنداشتيد به من نشان بدهيد . » يعنى آنهايى را كه ادعا مىكنيد با خدا در كار جهان تصرف مىكنند يا در