«
أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهارِ وَ يُولِجُ النَّهارَ فِي اللَّيْلِ
- آيا نديدهاى كه خدا از شب مىكاهد و به روز مىافزايد و از روز مىكاهد و به شب مىافزايد . » اين تعبيرى زيباست از پديد آمدن فصلهاى سال . چنان كه در اعتدال ربيعى روزها بلند مىشود و شبها كوتاه و در اعتدال خريفى روزها كوتاه مىشود و شبها بلند .
هر گاه كه انسان و ديگر مخلوقات را زمانى معين باشد ، پس آفتاب و ماه را همچنين زمان معين است و دليل بر اين است كه روزگارى بوده كه ماه و آفتاب وجود نداشتهاند . / 179 مانند انسان . همين امر ما را به اين حقيقت راه مىنمايد كه آنها به سوى نقطهء صفر در حركتاند كه بر حسب تقدير و اراده خداوند متعال است .
«
وَ سَخَّرَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ كُلٌّ يَجْرِي إِلى أَجَلٍ مُسَمًّى
- و آفتاب و ماه را رام خود ساخت كه هر يك تا زمانى معين در حركت است . » به نزد خدا ، در علوم جديد ثابت شده كه آفتاب و ماه و ديگر ستارگان اعم از ثابت و سيّار در مسير خود به نقطهء پايان مىرسند .
«
وَ أَنَّ اللَّهَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ
- و خدا به كارهايى كه مىكنيد آگاه است . » [ 30 ] در اطرافت چه مىنگرى ؟ آيا آسمان را نمىنگرى كه بدون ستون برافراشته شده ؟ و زمين را گسترده نمىبينى ؟ و شب و روز را كه پى در پى مىآيند و مىروند ؟ و هر چيز را مقدارى معين است ؟ اين حقايق تو را به چه چيز راه مىنمايند ؟ آيا به خدايى مقتدر و زوال ناپذير راه نمىنمايند ؟ خدايى كه قدرتش دائم است ، علمش را حدى نيست و سلطهاش كهنه نشود و در عزتش كس را ياراى همسرى با او نيست و كس از قهرش نتواند گريخت خدايى ثابت و تغيير ناپذير ، دايم و بىزوال . بخشندهاى كه فقير نگردد و قاهرى كه خسته و ملول نشود .
«
ذلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ
- اين بدان سبب است كه خداى يكتا حق است . » اما خدايانى كه به جاى اللَّه مىپرستيد ، زوال يابندهاند . آيا نديدهاى كه