تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 302

و در درياشان افكنديم . » از اين عاقبت پيامبر خدا موسى ( ع ) از اولين روز آنان را بر حذر داشت ، و براى آن براهين و آياتى آورد ، و شايسته چنان بود كه فرعون و سپاهيانش پند مىگرفتند و به تعقل مىپرداختند ، و برترين هدف براى نعمت عقل آن است كه : انسان با سنّتهاى خدا آشنا شود و به عواقب كارهايش بينديشد و به هدايت وحى و عقل به كار برخيزد ، ولى آنان بر حقيقت بزرگى فروختند . « فَانْظُرْ كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الظَّالِمِينَ - پس نگاه كن كه عاقبت ستمگران چگونه بوده است . » پيامبر خدا ( ع ) تأكيد كرد كه « إنّه لا يفلح الظّالمون » و قرآن واقعيت عملى اين سنت الاهى را در ضمن داستان فرعون و سپاهيانش براى ما بيان كرده است ، و حتى سياق قرآنى آنان را به استكبار توصيف كرده است و نه به ستمگرى ، و گفته است : « فَانْظُرْ كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الظَّالِمِينَ - تو اى خواننده ارتباط ميان دو آيه را دريابى ، و اين گواهى بر آن است . / 322 اين حقيقت از واقعيت ما دور نيست ، و خدا مىگويد : فَانْظُرْ تا تو اى كسى كه قرآن تلاوت مىكنى ، چنان نپندارى كه تو از اين سنّتها دورى ، يا به آن زمان اختصاص داشته است ، و اين از وجوه تمايز اسلوب قرآنى در تربيت است . چه انسان را به آن وابسته مىسازد و مسئوليت نگرش و تفكر و بحث منظم را بر او تحميل مىكند . [ 41 ] قرآن حقيقت ياد شده را بدين گونه تأكيد مىكند و مىگويد : « وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً يَدْعُونَ إِلَى النَّارِ وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ لا يُنْصَرُونَ - و آنان را پيشوايانى قرار داديم كه ( مردم ) را به آتش دعوت مىكنند و در روز قيامت ياورى ندارند . » بنا بر اين مسئله مسئلهء شخص فرعون نيست ، بلكه خطى در زندگى است ، و در آيهء ديگرى خداوند متعال مىگويد : « وَ جَعَلْنا مِنْهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنا لَمَّا صَبَرُوا وَ كانُوا بِآياتِنا يُوقِنُونَ - و از آنان قرار داديم پيشوايانى را كه به امر ما راهنمايى مىكنند