هدف پيش از آن متفاوت است ، و هدف كلى از يادآورى داستانها پراكندن روح ايمان در ما از راه گفتگو و مبارزهء درگير شدهء ميان پيامبران و مردمان جاهل و نادان قوم ايشان است ، و تكرار خود اين انديشه يادآورى ديگرى است ، بدان سبب كه غفلت انسان و شهوتهاى او پيوسته او را از حقيقت در زمانى پس از زمان ديگر دور مىكند ، و هنگامى كه انسان تذكر به امرى پيدا نكند ، از آن غافل مىماند و در نتيجه حجاب شهوتها بر او هجوم مىآورد و عقل او را مىپوشاند و به همين سبب پيوسته نيازمند تذكره و يادآورى است .
نماز آدمى را از كارهاى زشت و منكر دور مىكند ، و انسان به يك نماز در شبانه روز بسنده نمىكند ، و بر او واجب است كه در هر روز پنج بار نماز بگزارد تا آثار شهوتها محو شود ، / 201 و شهوتهاى تازه در معرض حمله قرار گيرد ، و قلب او از آثار آنها پاك شود . . . و بدين گونه شخص پيوسته با نماز خود در حال جنگ با شهوتها و بديها است تا عملش به پايان برسد و رفتارش به خوشى خاتمه پيدا كند .
در هر جا كه قرآن ما را به ياد خداوند سبحانه و تعالى و رسالتهاى او مىاندازد ، و از مبارزهء ابدى ميان حق و باطل سخن مىگويد ، و از معارضهء رساليان و جاهلان ياد مىكند ، اوضاع و احوال براى خود را به فراموشى زدن دربارهء اين مبارزه ما را در معرض فشار قرار مىدهد ، و ما را به سوى غفلت از آنچه در جانهاى ما و در محيط اجتماعى از مبارزهء ميان كفر و ايمان مىگذرد مىكشد ، و تكرار داستانهاى فرستادگان خدا در قرآن نيز براى يادآورى از همين امر است .
اما هدف خاص از تكرار داستانهاى قرآنى ، تفاوت گذاشتن ميان نور الاهى فرود آمدهء از جانب خدا به اسم رسالت است با فرهنگ زمينى فرو رفتهء در باتلاق شهوتها و هوا و هوسها ، و ميان اين دو فرهنگ فرق بسيار است ، و قرآن كريم اين اختلاف را از راه تمايز ميان كسى كه حامل اين نور الاهى و ميان كسى كه تأثير پذير از فرهنگ زمين است بيان مىكند ، و در آن حال كه شعرا را ملاحظه مىكنيم كه در هر وادى سرگردانند ، و چيزهايى مىگويند كه به آنها عمل نمىكنند ، رفتار پيامبران را بر خلاف كارهاى شعرا مىبينيم كه مسئوليت را تحمل مىكنند و به
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 186
مساهمون: احمد آرام
ص١٨٦