پيوند زده و به حال اول برگرداند با اين حال بايد جانى قصاص شود ؛ زيرا او به سبب جدا كردن گوش ، محكوم به قصاص شده بود و جدا شدن نيز تحقق يافت . اگر جانى بگويد : گوش او را جدا كنيد سپس مرا قصاص كنيد ، برخى گفتهاند : بايد جدا شود ؛ زيرا او تكهاى مردار را به بدن خود پيوند زده است و جدا كردن آن به عهده حاكم و امام است . اگر اين كار انجام گرفت و گوش جانى را نيز به عوض آن بريدند ولى جانى گوش خود را پيوند زد ، در اين صورت اجراى قصاص به جا بوده است ؛ زيرا منشأ حكم قصاص ، جدا شدن گوش مجنى عليه بود و اين كار صورت گرفته بود . اگر مجنى عليه بگويد : گوش او را قطع كنيد ؛ زيرا او گوش خود را بعد از آنكه به حكم قصاص جدا شده بود پيوند زده است فقهاى ما گفتهاند : گوش او ( جانى ) جدا مىشود ولى علت اين حكم را بيان نكردهاند . كسانى گفتهاند : گوش پيوند زده بنا به امر به معروف و نهى از منكر جدا مىشود و اين رأى با مذهب ما سازگار است .
نزد فقهاى عامه نماز با اين گوش پيوند زده ، صحيح نيست ؛ زيرا اين شخص شىء نجسى را بىآنكه ضرورتى در ميان باشد با خود حمل مىكند ؛ از اين رو نماز با اين گوش صحيح نيست . مقتضاى مذهب ما نيز همين است .
فقهاى عامه همچنين گفتهاند : هرگاه كسى استخوان شكستهء خود را با استخوان مردهاى ترميم كند اگر بيم تلف او نرود بايد آن استخوان را جدا كند و گرنه نماز او صحيح نخواهد بود ؛ ولى اگر بيم تلف او در ميان باشد استخوان مزبور جزء بدن او مىشود و حكم نجاست آن از ميان مىرود . اما بر مذهب ما نماز او صحيح است ؛ زيرا نزد ما استخوان مرده نجس نيست مگر استخوان حيوان نجس العين مانند سگ و خوك . » « 1 »
در كتاب جواهر الفقه آمده است :
« مسأله : هرگاه مردى گوش مرد ديگرى را قطع كند و مجنى عليه فوراً گوش خود را پيوند بزند و گوش نيز به جاى خود پيوند بخورد آيا با اين حال مجنى عليه حق قصاص دارد ؟
جواب : آرى حق قصاص دارد ؛ زيرا با جدا شدن گوش ، قصاص واجب مىشود و جدا شدن گوش تحقق يافته بود و پيوند آن تأثيرى در اسقاط حق قصاص ندارد ؛ زيرا اين كار ، چسباندن تكهاى مردار به بدن است و بر طرف كردن آن از بدن واجب است .
اين مسأله را در مسائل مربوط به نماز آورديم .
هامش
( 1 ) مبسوط ، ص 209 ، مندرج در سلسلة الينابيع الفقهية .