مطرح مىنمايند و قاضى را ملتزم برعايت آن مىكنند موجب اشكالات متعدّد است و در خصوص اين مورد جانى يوم الحادثه اشتغال ذمّه به ديه پيدا مىكند بلى اگر در يوم حادثه اداء تمام اشياء معين شده براى ديه معتذر باشد در اين صورت ممكن است گفته شود مخير بين اداء قيمت يوم الحادثه آنچه از ديه قمى است و اداء قيمت يوم الاداء مثل آنچه مثلى است مىباشد . و اللّه العالم .
س 2078
- شخصى با مراجعه به دادگاه مدعى است كه بر اثر صدمه وارده توسط زيد مبلغ يك ميليون تومان هزينه دارو و درمان نموده است درحالىكه 400000 تومان ديه به او تعلق گرفته و خواستار 600000 تومان مابقى مىباشد دادگاه تكليفى دارد يا خير ؟
ج
- مجنىّ عليه بيشتر از ديه مقرّره شرعى چيزى طلبكار نمىشود . و اللّه العالم .
س 2073
- گرچه فتواى مشهور فقهاء بزرگوار ( رض ) اينست كه ديه را بايد يوم الاداء پرداخت نمود و قيمت ديه را يوم الاداء محاسبه مىنمايند ليكن اخيراً مستنداً به نظريه برخى از اساتيد و بزرگان عصر حاضر شايد بدليل برقرارى يك رويه و نظم خاص در پرداخت ديه قيمت آن را بر مبناى روز صدور و قطعيت حكم محاسبه مىكنند حال سؤال اين است نظر مبارك حضرتعالى در پرداخت قيمت ديه يوم الاداء است يا روز صدور حكم و يا روز وقوع حادثه لطفاً ارشاد نمائيد .
ج
- در فرض سؤال ، به نظر اين جانب ، قيمت ديه را مطابق قول مشهور ، بايد يوم الاداء محاسبه نمود و وجه وجيهى براى محاسبهء آن بر مبناى روز صدور و قطعيت حكم يا روز وقوع حادثه به نظر نمىرسد و وحدت رويه كه در مواردى مطرح مىنمايند و قاضى را ملتزم برعايت آن مىكنند موجب اشكالات متعدّد است و در خصوص اين مورد جانى يوم الحادثه اشتغال ذمّه به ديه پيدا مىكند بلى اگر در يوم حادثه اداء تمام اشياء معين شده براى ديه متعذر باشد در اين صورت ممكن است گفته شود مخير بين اداء قيمت يوم الحادثه آنچه از ديه قيمى است و اداء قيمت يوم الاداء مثل آنچه مثلى است مىباشد . و اللّه العالم .
س 2078
- شخصى با مراجعه به دادگاه اعلام مىدارد براى خرج زيدى كه بر اثر ضربه به وى مجروح گرديده 200000 تومان خرج دارو و درمان نموده است آيا مىتوان از ديه مقرره مبلغ فوق را كسر نمود يا خير ؟
ج
- در فرض سؤال ، چنانچه خرج مذكور را با امر زيد صرف نموده مىتواند از مقدار ديه كسر كند يا ديه را بدهد و بعد مبلغ خرج شده را از زيد بگيرد . و اللّه العالم .
س 2079
- اگر شخصى به بچهاى كه به سن بلوغ نرسيده جنايت وارد نمايد و يا اينكه ضربهاى بزند كه موجب ديه است آيا ولىّ شرعى ( پدر يا جد پدرى ) و در صورت نبودن آنان حاكم شرع مىتواند از ديهء ضرب و جرح ، جانى را عفو نمايد يا نه ؟
ج
- ولى شرعى اعمّ از پدر و جدّ پدرى و وصى و حاكم شرع حق ندارد ديهء ضرب و جرح جانى را عفو كند .
س 2080
- اگر شخصى به غير بالغ امر كند كه فلان شخص را به قتل برسان بدون آنكه بچه را اكراه به قتل كرده باشد تكليف شرعى را نسبت به آمر و قاتل بيان فرمائيد .
ج
- آمر ، حبس ابد مىشود و ديهء مقتول به عهدهء عاقله قاتل است .
س 2081
- شخصى با اسلحه ساچمهاى مورد اصابت يك گلوله واقع مىشود ، با توجه به اينكه ساچمههاى گلوله تفنگ ساچمهزنى متفرق و به نقاط مختلف بدن اصابت مىنمايند و ساچمهها بعضاً وارد بدن مىشود ، آيا اصابت گلوله به شرح فوق در حكم جائفه واحد است و يا اصابت هر عدد ساچمه يك جائفه