دارم ، . . . زيرا من و شما بندگانى در اختيار پروردگارى هستيم كه جز او پروردگار نيست . » « 1 »
و هم او بود كه اجازه نمىداد در حالى كه سوار بود كسى با او پياده و در خدمت او باشد ؛ مىفرمود : « اين براى زمامدار فتنه است ؛ يعنى باد در بينى او مىاندازد و او را از ديگران متوقع تواضع و احترام مىنمايد . » « 2 »
و هم او بود كه بر حسب منقول مىفرمود : « هر كس مىخواهد نگاه به مردى از اهل آتش كند نگاه كند به شخص نشستهاى كه گروهى به احترام او ايستاده باشند . »
و هم على بود كه در عهدنامهى مالك اشتر تمام حقوق انسان و روابط افراد را با حكومت به نحوى كه دنيا هنوز هم به آن نرسيده است بيان فرمود . « 3 »
جورج جرداق مسيحى نويسندهى كتاب الامام على صوت العداله الانسانيه در فصلى از اين كتاب راجع به اين عهدنامه بحث كرده است و مواد بيست و هشت گانهى اعلاميهى حقوق بشر را نوشته و در برابر هر مادّهاى از آن جملهاى از اين عهدنامه را راجع به آن مادّه قرار داده است ؛ سپس مىگويد ( قريب به اين مضمون ) : اين مواد اعلاميهى حقوق بشر است و اين تعليمات و دستورات على است كه وقتى ملاحظه كنيم مىبينيم جملههايى كه على انشاء فرموده با توجه به اين امتيازات كاملتر و تمامتر است :
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه ، خطبه 216 .
( 2 ) . نهج البلاغه ، حكمت 322 .
( 3 ) . نهج البلاغه ، نامه 53 .