بدان عمل مىكنند و از طريق آن شخصيّت بهشتيان ساخته و پرداخته مىشود .
/ 385 پس به وسيلهء قرآن حق از باطل و خير از شرّ شناخته مىشود ، و هر كه بدان هدايت شود ، به دو فرقان ( يا ملكهء تميز بين حق و باطل ) را مىدهند ، و از لحاظ قانونگذارى و تشريع به درجهء ولايت بر مردم ارتقا مىيابد ، تا آنجا كه خداوند او را در زمين خود جانشين مىسازد ، نه به خاطر ويژگى ذاتى ، بلكه بدان سبب كه او - بيشتر از ديگران - رسالت خدا را در رفتار و اقدامات خود مجسّم مىكند و شكل مىبخشد ، هم چنان كه به سطح ولايت تكوينى فرا مىرود ، زيرا اصول رسالت را بر خود تطبيق داده چندان كه به دو قدرت مىبخشد زمين و آنچه را در آن است رام و مسخّر كند .
وقتى آيات اين سورهء مبارك به كلمهء « تبارك » كه معنى تكامل در زندگى مىدهد آغاز مىشود ، براى آن است كه به حقيقتى بزرگ اشاره كند كه براى انسان به عنوان مسئول زندگى و سرنوشت خويش حائز اهميّت است ، پس اگر روزى آرزوى تكامل داشت و خواست بدان برسد ، بايد اين حقيقت را درك كند ، و گرنه از رسيدن بدان هدف بزرگ ناتوان خواهد شد .
آن حقيقت اين است كه انسان خود قدرت ذاتى بر تكامل ندارد و راهى براى كسب آن نيست مگر با پيوستن به سرچشمه و منبع تكامل و بركت كه همانا رحمت خداست - جلّ شأنه - از طريق چنگ زدن به ريسمان او كه از آسمان به سوى زمين كشيده شده ، و همان قرآن است كه انسان را به سوى مدارج كمال بالا مىبرد ، و نيروهاى خيرآفرينى را كه پروردگار ما در نهاد او وديعه نهاده مكشوف و آزاد مىسازد .
از اين رو مىبينيم كه اين كلمه سه بار يا بيشتر به عبارتهاى گوناگون در اين سوره آمده است ، كه روند آن در نخستين از انسان مىخواهد درنگ كند تا معلوم دارد كه هدف بنيادى از وحى همان بيم دادن و هشدار است ، زيرا انسان براى دفع شر از خود نزديكتر و راغبتر است تا جلب خير ، پس اگر بداند كه دشمنى مىخواهد حريم خانهء او را بشكند مىبينى كه براى آماده شدن به قصد دفاع به تكاپو در مىآيد ،
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 386
مساهمون: احمد آرام
ص٣٨٦