رهنمون مىشود كه ذات بىچون او منزّه و رئوف و مهربان است .
همچنين دگرگونيهاى زندگى ما از مرگ تا زندگى و از زندگى تا مرگ ما را دلالت بر اين مىكند كه تدبير اين امور به دست ديگرى است نه به دست خود ما ، و اين كه خداى بخشنده بر عرش و مركز ادارهء كلّ هستى مستقرّ است . همچنين در اين آيات روش قرآنى بزرگى را مىيابيم ، كه نخست ما را ياد آور نشانهاى از نشانهها و آيات آفرينش مىشود ، آن گاه به صفتى از صفتهاى آفريدگار ، و نامى از نامهاى او ، و اين اسلوبى است مناسب براى معرفت و شناخت نسبت به خدا و به عبارت ديگر تحوّل از درجهء ايمان به درجهء معرفت .
پاداش هجرت
[ 59 ] «
لَيُدْخِلَنَّهُمْ مُدْخَلًا يَرْضَوْنَهُ
- آنان را به جايى در آورد كه از آن خشنود باشند . . . » اين محلّ ورودى كه آنان را خشنود مىكند مىتواند در دنيا باشد ، زيرا ايشان با خشم و ناخرسندى ، در راه خدا خارج شدند ، و مىتوانيد اين محل ورود بهشت باشد زيرا حرف لام در گفتهء او « ليدخلنّهم » مفيد معنى آينده است .
«
وَ إِنَّ اللَّهَ لَعَلِيمٌ حَلِيمٌ
- و هر آينه خدا دانا و شكيباست . » / 110 پس او كردار تو را مىداند و بر آن پاداشت مىدهد - امّا بعد از اين لحظه - زيرا او شكيباست و شتاب نمىورزد ، و از جهتى به كافران مهلتى درازتر مىدهد و از طرف ديگر از مؤمنان مىخواهد كه شكيبايى كنند تا صدق ايمانشان معلوم شود .
[ 60 ] «
ذلِكَ وَ مَنْ عاقَبَ بِمِثْلِ ما عُوقِبَ بِهِ ثُمَّ بُغِيَ عَلَيْهِ لَيَنْصُرَنَّهُ اللَّهُ
- هر كس عقوبت كند هم چنان كه او را عقوبت كردهاند ، آن گاه بر او ستم كنند ، خدا ياريش خواهد كرد . . . » چنين است ، زيرا كسانى كه به صورت مهاجران به سوى خدا از خانههاى خود بيرون رفتهاند ، به زودى به اذن او فاتحانه بدان باز مىگردند ، پس دشمنان خدا و دشمنان خويش را مىكشند ، زيرا در معرض بغى و بىحقّى قرار گرفتهاند ، و بغى