هم چنان كه در آيات و نشانههاى زندگى متجلّى مىشود تا خود را به ما بشناساند ، پس چگونه خدا را بشناسيم ؟
ما مىتوانيم خداى سبحان را از طريق صفات و نامهاى نيكويش كه در آيات قرآنى و آيات و نشانههاى عالم هستى وجود پراكنده است بشناسيم . پس هر چيز و هر آيه همان تجلّى آشكار و روشن نامهاى خدا و صفات اوست .
زيبايى بهار ، و طراوتش ، و سرسبزى گلهايش ما را به زيبايى خدا رهنمون مىشود ، و عظمت شب و روز و گردش فلك عظيم با خورشيدها و ماههايش ما را به عظمت خدا و بدين حقيقت هدايت مىكند كه او و الا و بزرگ است .
قطرههاى بارانى كه از آسمان فرو مىريزد ، سپس در زهدان زمين جاى مىگيرد و با دانههاى خاك به فعل و انفعال مىپردازد و آن گاه آن دانه بذر كوچك به سوى آسمان سر مىكشد ، و درختى كلان مىشود ، همهء اينها ما را به باريك بينى و نازك كارى خدا در آفرينش راهنمايى مىكند .
/ 109 امّا اگر به نهفتههاى كوهها نظر افكنيم و به ثروتهاى كانى و حيوانى موجود در درياها ، و بدانچه از گنجها و كانها كه در دل زمين سپردهاند بنگريم ، آن وقت در مىيابيم كه پروردگار ما بىنياز و ستوده است و بر هر كارى قادر و بسيار تواناست .
وقتى دريافتيم كه پروردگار سبحان ما آسمانها و زمين را به عنوان نظامها و قوانينى قرار داده كه با آنها وجود ما را حفظ كند ، مىفهميم كه اگر اينها نبود بيگمان زندگى بر روى زمين پايان مىيافت يا در بهترين شرايط به دوزخى توانفرسا تبديل مىگشت .
نظام لايهء جوّى ( ازن ) همچون برجستهترين مثال دقّت است ، تا آنجا كه اگر ضخامتش اندكى كمتر مىبود تيرهاى شهاب آن را از هم مىگسيخت و زمين را مىسوزاند ، و اگر اندكى ستبرتر مىبود زمين نمىتوانست مقدار كافى از پرتوهاى خورشيد را جذب كند و در نتيجه مىفسرد و يخ مىزد . همچنين است نيروى جاذبه و ضخامت زمين . . . ، مىگويم وقتى تمام اينها را شناختيم خدا ما را بدين حقيقت
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 108
مساهمون: احمد آرام
ص١٠٨