عدالت پيشگان را دوست دارد . همانا مؤمنان با يكديگر برابرند ؛ پس ، بين برادران ايمانى صلح برقرار كنيد و تقواى الهى پيشه كنيد ؛ باشد كه مورد رحمت الهى واقع شويد .
محل شاهد از آيهى اوّل طَآلِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ است كه در آيهى دوم كه به دنبال همين آيه و در رابطهى با صلح است ، مىفرمايد : فَأَصْلِحُواْ بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ ؛ از « طائفه » به « أخويكم » تعبير شده ، كه جمع « أخ » و آن هم مفرد و واحد است . در نتيجه ، دو آيه يكديگر را تفسير مىكنند و مقصود از « طائفتان » ، همان « اخويكم » يعنى دو فرد از مؤمنين است ؛ منتهى دو فرد حدّ اقل است ؛ اگر دو گروه نيز باشد ، مانعى ندارد .
3 - روايتى از اميرمؤمنان عليه السلام كه صاحب جواهر رحمه الله « 1 » از آن به مرسل تعبير كرده ، در حالى كه مسند است :
وعنه ، عن محمّد بن يحيى ، عن غياث بن إبراهيم ، عن جعفر ، عن أبيه ، عن أمير المؤمنين عليه السلام ، في قول اللَّه عزّ وجلّ : وَ لَاتَأْخُذْكُم بِهِمَا رَأْفَةٌ فِى دِينِ اللَّهِ قال : في إقامة الحدود ، و في قوله تعالى : وَ لْيَشْهَدْ عَذَابَهُمَا طَآلِفَةٌ مّنَ الْمُؤْمِنِينَ قال : الطائفة واحد ، « 2 » الحديث .
سند حديث : مراد صاحب جواهر رحمه الله از ارسال چيست ؟ اگر مقصودش ملاقات نكردن امام باقر عليه السلام حضرت اميرمؤمنان عليه السلام است ، به چنين مطلبى در اصطلاح حديث ارسال گفته نمىشود ؛ بلكه ارسال دربارهى غير معصوم مطرح است ؛ و گرنه اگر امامى از امام ديگر هر چند با فاصلهى زياد نقل كند ، به آن روايت ، مرسل نمىگويند .
در اين روايت ، كلينى رحمه الله با سه واسطه مطلب « 3 » را از امام صادق عليه السلام نقل كرده است ؛ و سند روايت ، موثّقه است .
فقه الحديث : از اميرمؤمنان عليه السلام در آيهى شريفه وَ لَاتَأْخُذْكُم بِهِمَا رَأْفَةٌ فِى دِينِ اللَّه نقل شده كه آن حضرت « دين اللَّه » را به اقامهى حدود ، و همچنين طائفه را به يك نفر معنا مىكند ؛ يعنى حدّ اقلّش يك نفر است .
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام ، ج 41 ، ص 354 .
( 2 ) . وسائل الشيعة ، ج 18 ، ص 370 ، باب 11 از ابواب حدّ زنا ، ح 5 .
( 3 ) . مرحوم شيخ طوسى روايت را در تهذيب با اسناد خودش از حسين بن سعيد از محمّد بن يحيى نقل مىكند و ربطى بهكلينى رحمه الله ندارد و واسطهها بيش از سه نفر هستند .