در يك كلام مىتوان گفت : هر گونه تبديل ، اصلاح و يا تغيير كه در جنس فرد به وجود آيد ، به گونهاى كه وضعيت فعلى او از نظر زن يا مرد بودن با حالت سابق او ، داراى تفاوت باشد ، عنوان « تغيير جنسيت » صادق است . بنابراين ، تغيير جنسيت ، با « تغيير ژنتيكى » يا « تغيير كروموزومها » متفاوت است ، زيرا در اين گونه اعمال ، جنسيت فرد تغيير نمىكند ، بلكه تغييرات يا اصلاحاتى نسبت به « ژن » يا « كروموزوم » افراد صورت مىپذيرد . البته بديهى است كه با تغيير يا اصلاح ژنها ، دگرگونىهايى در رفتار ، اخلاق و حالات شخص پديد مىآيد ، ولى هيچ گاه به وضعيت جديدِ به وجود آمده ، « تغيير جنسيت » گفته نمىشود .
به عبارت ديگر ، تغيير جنسيت در اصطلاح پزشكان ، همراه با « عمل جراحى آلت تناسلى » است ، كه اين امر هم در تغيير جنسيت افراد خنثى و دو جنسى صادق است و هم در تغيير جنسيت اشخاص تراجنسيتى ( خنثاى روانى ) « 1 » جريان دارد ، به گونهاى كه در اين افراد تنها با « عمل جراحى آلت تناسلى » تغيير جنسيت حاصل مىشود . در واقعيت خارجى هم ، تغيير جنسيت با تاريخچهء عمل جراحى مدرن پيوند خورده و ارتباط نزديكى دارد . آن گاه كه عمل جراحى قلب ، كليه ، چشم ، معده و مانند آن رايج گشت ، چنين پديدهاى در « عمل جراحى آلت تناسلى » هم اتفاق افتاد ، ولى عمل جراحى در آلت تناسلىِ بيماران ، با حساسيت و توجه خاصى همراه بوده است ؛ چه اينكه با اين كار ، جنس فرد از مرد بودن يا زن بودن تغيير مىكند .
به طور خلاصه مىتوان گفت : تغيير جنسيت در اصطلاح پزشكى با تغيير ژنها متفاوت است و آن عبارت است از عمل جراحى در آلت تناسلى ، به گونهاى كه مرد به زن يا زن به مرد تبديل گردد ، و يا فرد خنثى و دو جنسى به جنس مرد يا زن تبديل گردد .
مبحث سوم : تغيير جنسيت در اصطلاح فقهى
فقيهانى كه دربارهء تغيير جنسيت سخن گفتهاند معمولًا دربارهء معناى فقهى آن سخنى بيان نداشتهاند و در حقيقت منظور آن بزرگواران از اين لفظ همان معناى لغوى و عرفى
هامش
( 1 ). Transsexual .