واجب كفائى
يكى از تقسيماتى كه در ارتباط با واجب مطرح است تقسيم آن به واجب عينى و واجب كفائى است ولى آنچه در اينجا مهم است واجب كفائى است و ماهيت واجب عينى روشن است . در واجب عينى هر مكلّفى استقلالًا - و با قطع نظر از مكلّفين ديگر - داراى تكليف است و آثار تكليف هم برآن مترتب است . اگر موافقت كند ، استحقاق ثواب دارد و اگر مخالفت كند استحقاق عقوبت دارد و اين استحقاق ثواب و عقوبت هيچگونه ارتباطى به مكلّفين ديگر ندارد . ممكن است يك مكلّف مخالفت كرده و مستحق عقوبت باشد و مكلّف ديگر موافقت كرده و استحقاق ثواب داشته باشد . با اين كه خطاب هم واحد است و - مثلًا - بيش از يك « أقيموا الصلاة » مطرح نيست . امّا همين « أقيموا الصلاة » تكاليف مستقلى بر حسب تعدّد مكلفين بيان مىكند . « 1 » و هر مكلّفى
هامش
( 1 ) - تذكّر : آنچه قبلًا مطرح كرديم كه « خطابات عامّه ، انحلال به خطابات شخصيّه پيدا نمىكند » غير از اين بحثى است كه اينجا مطرح مىكنيم . زيرا اينجا بحث از عموميت خطابات عامّه است . پس در عين اين كه انحلال در مرحلهء خطاب وجود ندارد ولى تعدّد به حسب تكليف مطرح است .