اين دنيا هست تطور و دگرگونى مىيابند و در آخرت شكل مىگيرند و در آنجا چيز ديگرى مىشوند و سرانجام راه انسان را يا به جهنم مىگشايند و يا به بهشت .
كسى را كه در اين دنيا پيروى مىكنى و از فرمانهاى او اطاعت مىنمايى پيشواى تو مىشود و تو را به بهشت راه مىنمايد يا به دوزخ . قرآن در اين آيات دربارهء اين كسانى كه مردم را به آتش مىكشانند سخن مىگويد .
/ 83 آن گاه جنبهء ديگر قضيه را بيان مىدارد ، از اين قرار كه دنيا را هم خير است و هم شر ، هم صلاح است و هم فساد . خير و صلاح در آخرت به بهشت و نعمتهاى بهشتى تحول مىيابند و شر و فساد به عذاب شديد . هر كس در دنيا از شر و فساد بپرهيزد و با آن كه گرد بر گرد او را گرفتهاند از آنها دورى گزيند در آخرت به آتش جهنم داخل مىشود ولى به سرعت از آن بيرون مىآيد .
قرآن براى ما حقيقتى را توضيح مىدهد و مىگويد : مردم همه به آتش جهنم داخل مىشوند زيرا همه در دنيا به نحوى با شر و فساد نزديك بودهاند . پس بايد با نتايج آنها هم نزديك بوده باشند ولى كسانى كه در عين نزديكى به شر و فساد در آنها غرقه نشدهاند مىتوانند خود را از عذاب جهنم برهانند .
تصور كنيد كارهاى زشتى را كه كسى در دنيا مرتكب شده مثلا آزردن ديگران به زبان يا به قلم و يا به عمل خود . اين گونه اعمال او در آخرت به صورت مارى در مىآيند به بزرگى اعمالى كه مرتكب شده . زمانى كه انسان در روز قيامت بخواهد از پل صراط بگذرد تا به بهشت رود هنگام عبور از پل با اين مار برخورد مىكند .
گاه اين فكر به سر بعضى از مردم مىآيد كه نعمتى كه خدا در اين جهان به آنها ارزانى داشته دليل اين است كه آنها به خدا نزديك هستند . اگر خدا آنها را دوست نمىداشت آن قدرت و توان را به آنان عطا نمىكرد .
بسيارى از آيات قرآنى اين فكر را نفى مىكنند و مىگويند كه هرگز چنين نيست . نعمتهايى كه در دنيا خدا به بندگان خود مىدهد گاه به سبب خشنودى او از آنهاست و گاه به سبب / 84 خشمى است كه به آنها دارد . به كسى كه كفر مىورزد و
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 72
مساهمون: احمد آرام
ص٧٢