معناى واژهها
31 [ فجاجا ] : فجاج جمع فج است و آن راهى است گشاده در ميان دو كوه .
36 [ يذكر آلهتكم ] : يعنى مىگويند اين خدايان نه زيان مىرسانند نه سود .
/ 302
همه چيز مىگويد : زندگى جدّى است نه بازيچه
رهنمودهايى از آيات :
اين آيات به ما مىآموزند كه زندگى بر اساس حق و به حكمت بالغه و براى هدفى محدود بنا شده است . اگر انسان نگاهى به اطراف خود كند كافى است كه به اين اصل قانع شود كه هر چيزى را هدفى است و هيچ مخلوقى از آن مستثنى نيست ، و نيز هر چيزى از روى اندازه و حساب به وجود آمده است . كوههاى بلند و استوار داراى هدفى است هم چنان كه سقف آسمان را هدفى است . با اندكى امعان نظر در مىيابيم كه خورشيد و ماه هر يك به راهى معين و حساب شده در حركتاند تا در سير منظم خود به هدف خود برسند .
انسان نيز بايد كه آن فلكى را كه در آن سير مىكند بيابد و از آن منحرف نشود . و بشر به اين معنى دست نيابد مگر وقتى كه به فطرت خود باز گردد و به آنچه گرد او را فرا گرفته بينديشد تا ببيند كه در وراى اين مخلوقات تقدير و تدبير دقيق است . اين انديشه ما را به حق ، حقى كه بايد محور اعمال و رفتار ما باشد مىكشاند