مناظرهء ابو الحسن اشعرى با استادش ابو على جبّائى
ابن خلكان در شرح حال ابو على جبّائى گويد كه : ابو الحسن اشعرى با استادش ابو على جبائى مناظرهاى دارد كه علما آن را نقل كردهاند و آن اين است كه ابو الحسن اشعرى از وى پرسيد : « چه مىگوييد دربارهء سه برادر كه يكى مؤمن و نيكوكار و پرهيزكار بود و مرد ، و دومى كافر و فاسق و شقى بود و مرد ، و سومى كودك خردسال كه در همان كودكى بمرد ؟ حال اين سه تن چگونه است ؟ » .
جبّائى در جواب گفت : « زاهد در درجات است ، و كافر در دركات است ، و صغير از اهل سلامت است . » .
سپس اشعرى گفت : « اگر صغير بخواهد به سوى درجات زاهد برود آيا به او اذن داده مىشود ؟ » .
جبّائى گفت : « نه ؛ زيرا ، به او مىگويند : " برادرت به سبب طاعات كثيرش به اين درجات رسيد و تو را آن طاعات نبود . " » .