مردم و از بين رفتن وجهه مضروب در تجارت و . . . .
ج . اين گونه امور نيازمند حلاليّت طلبيدن از طرف يا تدارك عِرض و آبرو يا استحقاق تعزير به نظر حاكم شرع مىشود ، ولى بر مقدار ديه چيزى نمىافزايد .
تسامح رانندهى اتوبوس و سوء استفادهى مجنون از آن
6235 . در حادثهاى يك نفر مرد مسلمان در اثر تصادف با يك دستگاه اتوبوس شركت واحد به قتل رسيده و رانندهى اتوبوس در زمان تصادف يك مجنون بوده است .
اولياى دم عليه متصدّى اتوبوس ( راننده شركت واحد ) اعلام شكايت نمودهاند .
راننده اعلام مىدارد يك ديوانه در شهر وارد شد ، و ماشينها را راه مىاندازد . راننده از باجه خارج مىشود و مدّعى است كه ماشين را خاموش نموده و سويچ را برداشته است . ليكن واقعيّت اين است كه ماشين را خاموش نكرده و يا اگر هم خاموش كرده ، سويچ را برنداشته و اتوبوسها همين كه سويچ روى آن باشد ، هر كس دستش را روى شستى استارت فشار دهد ، ماشين روشن مىشود . بنابراين با توجه به اينكه راننده شركت واحد با وجود تذكّر مسئول باجه به وجود ديوانهاى كه ماشينها را راه مىاندازد ، ماشين را خاموش نكرده و يا اگر خاموش كرده سويچ را برنداشته و درب ماشين را هم نبسته است . به نحوى كه مجنون در غياب راننده وارد اتوبوس شده است ، و با به حركت درآوردن ماشين موجب قتل گرديده است . آيا مىتوان راننده شركت واحد را به عنوان قاتل شبه عمد ( از باب اقوى بودن سبب از مباشر ) مسئول شناخت ؟ يا مسئوليّت پرداخت ديه به عهدهء عاقلهى مجنون است ؟
ج . راننده با عاقلهى مجنون در ديه احتياطاً مصالحه كنند ، و اللَّه العالم .
استناد حكم به نظر كارشناسان راهنمايى و رانندگى
6236 . كارشناسان راهنمايى و رانندگى گاهى براى هر يك از راننده و عابر كه با هم