آسوده سازند ، و به همين جهت به خضر فرمان داد كه آن پسر را بكشد تا مايهء رسيدن زيان به ديگران نشود ، و همچنين مسئله ديوار ، و اين چيزى است كه ما از ظاهر آيات استنباط مىكنيم ، و در اين جا عمق ديگرى نيز وجود دارد كه پس از اين به تدبر در آن خواهيم پرداخت .
شرح آيات :
چرا كشتى را شكاف داد ؟
[ 79 ]
أَمَّا السَّفِينَةُ فَكانَتْ لِمَساكِينَ يَعْمَلُونَ فِي الْبَحْرِ فَأَرَدْتُ أَنْ أَعِيبَها
- اما كشتى متعلق به مسكينانى بود كه در دريا كار مىكردند ، پس من خواستم كه آن را عيبناك سازم . » رسم و عادت پادشاهان و سران كشورها ، چه در قديم و چه در زمان حاضر ، آن است كه چون گرفتار جنگى شوند ، به مصادرهء وسايل نقليه فرمان دهند ، بدان جهت كه جنگ در قديم به وسايل نقليهاى از گونهء كشتيها و شترها ، و در اين ايام به اوتوموبيلها و قطارهاى راه آهن و هواپيماها نيازمند است ، و به همين سبب يا آنها را به صورت كامل مصادره مىكردند ، يا تنها در زمان جنگ آنها را نگاه مىداشتند و پس از آن به صاحبان آنها بازمىگرداندند ، و آن كشتى كه من او را سوراخ كردم در معرض مصادره قرار داشت ، و اگر آن را معيوب نمىكردم گرفتار مصادره مىشد ، چه ديگر مشمول حكم مصادره كه تنها به كشتيهاى بدون عيب تعلق داشت نمىشد .
وَ كانَ وَراءَهُمْ مَلِكٌ يَأْخُذُ كُلَّ سَفِينَةٍ غَصْباً
- و در پى ايشان پادشاهى بود كه هر سفينه را غصب مىكرد . » آيه نگفته است كه پادشاه تنها كشتيهاى بىعيب را مصادره مىكرد ، و كلمهء پيش از اين بر اين معنى دلالت داشت ، و اين از بلاغت قرآن است .
غلام ( پسر ) چرا كشته شد ؟
[ 80 ]
وَ أَمَّا الْغُلامُ فَكانَ أَبَواهُ مُؤْمِنَيْنِ فَخَشِينا أَنْ يُرْهِقَهُما