همين درجه از سختى قرآن مسئلهء استعانت و يارىجويى از ستمگران و هميارى با ايشان در هر زمينه را نفى و منع مىكند .
وَ جَعَلْنا بَيْنَهُمْ مَوْبِقاً
[ 52 ]
وَ يَوْمَ يَقُولُ نادُوا شُرَكائِيَ الَّذِينَ زَعَمْتُمْ
- و در آن روز كه مىگويد : شريكانى را كه براى من مىپنداشتيد بخوانيد . » در روز بازپسين خداوند به كسانى كه شيطان و ذريهء او را به پيشوايى بر خود برگزيده بودند ، مىگويد : از شما مىخواهم كه پيشوايان و رهبرانى را كه در دنيا از آنها طلب يارى مىكرديد فراخوانيد ، و آنان بانگ به دعوت آنان برمىدارند تا آن حد كه از قدرت بانگ برداشتن مىافتند ، ولى هيچ نتيجه و حاصلى به دست نمىآيد .
فَدَعَوْهُمْ فَلَمْ يَسْتَجِيبُوا لَهُمْ وَ جَعَلْنا بَيْنَهُمْ مَوْبِقاً
- پس آنان را مىخوانند ولى دعوت ايشان را پاسخ مثبت نمىدهند ، چه ما ميان ايشان گودالى ژرف قرار دادهايم . » / 435 ولى آيا اين گودال براى چه به وجود آمده است ؟
على رغم اين كه اينان و آنان در بسيارى از اوقات در راه واحدى گام برمىدارند ، و عاقبت همهء آنان جهنم است ؟ شايد اين گودال عميق اشاره به گودالى داشته باشد كه مىبايستى انسان را از شريكان پندارى خدا جدا كند .
[ 53 ]
وَ رَأَى الْمُجْرِمُونَ النَّارَ فَظَنُّوا أَنَّهُمْ مُواقِعُوها
- و مجرمان آتش را مىبينند و مىدانند ، يا تصور مىكنند كه آنان در آن افكنده خواهند شد . »
وَ لَمْ يَجِدُوا عَنْها مَصْرِفاً
- و چون راه گريزى از آن براى خود نمىيابند . » براى ما چنان اتفاق افتاده است كه مىتوانيم اين حالت را تصور كنيم ، و آن آتش افروخته را كه نديدهايم پيش خود چنان مجسم سازيم كه گويى بر آتش قسمت پايين عميق و گرماى شديد و عذاب سخت آن ايستادهايم ، و شعلههاى سوزان آن را در حالى كه مماس بر بدنهاى ما است احساس مىكنيم ، بدون آن كه