آشكار شود در پنهانى وقوع پيدا مىكند .
وَ اللَّهُ يَعْلَمُ ما تُسِرُّونَ وَ ما تُعْلِنُونَ
- و خدا به آنچه پنهان مىكنيد و آنچه آشكارا انجام مىدهيد علم دارد و آن را مىداند . » [ 20 ] آن كس كه از ظاهر و باطن علم دارد ، بيش از آن حق دعوت و به خود خواندن از كسى دارد كه نه مىآفريند و نه دانشى دارد ! ! / 39
وَ الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ لا يَخْلُقُونَ شَيْئاً وَ هُمْ يُخْلَقُونَ
- و كسانى كه آنان ، جز خدا ، به خدايى مىخوانند ، چيزى را نمىآفرينند و خود آفريده شدهاند . » و سؤالى كه پيش مىآيد اين است كه آنان كيانند ؟
گفتند كه : آنها بتانند ، و به نظر من چنان مىرسد كه آنان طاغيان و مستكبراناند كه بتان اشارهء به آنها است ، و ما بنا بر همين نگرش به تفسير آيات آينده مىپردازيم .
[ 21 ] نخستين صفات خدايان پندارى اين است كه آنها مردهاند ، و نه دانشى دارند و نه قدرتى ، مگر به آن اندازه كه خدا از علم و قدرت خود به آنان بخشيده است .
أَمْواتٌ غَيْرُ أَحْياءٍ
- مردگانند و از زندگان نيستند . » شايد تأكيد بر اين كه زنده نيستند از آن روى بوده باشد كه مقصود از مردگان اشارهء به مرگ حقيقى نبوده و به همين جهت تأكيد لازم شده است .
وَ ما يَشْعُرُونَ أَيَّانَ يُبْعَثُونَ
- و نمىدانند كه چه وقت زنده و برانگيخته خواهند شد . » يعنى آنان چشم به راه رسيدن كيفر كفر خويشند بدون اين كه از زمان وقوع آن آگاه باشند ، پس آنان در برابر خدا در معرض پرسش قرار خواهند گرفت .
طبرسى ( ره ) در ضمن تفسير آيات گفته است : بتان مردگانند نه زندگان ، و بيشتر مرده بودن آنان به اتكاى به گفته خداوند متعال متكى است كه گفته است :
« غير أحياء » تا به صورت مطلق زندگى را دربارهء ايشان نفى كند ، و معنى
وَ ما