هدفهاى كتاب و انگيزههاى هدايت
و بنا بر اين كتاب چون خواستار بهرهمند شدن مردمان از هدايت است ، در وجود آنان انگيزههاى نفسانى مناسبى بهوجود مىآورد كه سبب توجه كردن اشخاص به آن و عمل كردن به مقتضاى آن است ، و از اين گونه است :
بيم دادن
كه آن تأثير كاملتر دارد ، چه انسان بنا بر طبيعت خود از زيان بيش از آن مىترسد كه از چيزى توقع منفعت دارد ، پس اگر به تو بگويند كه چون فلان كار انجام ندهى به يك ميليون دينار دست نخواهى يافت ، چنان متأثر و ناراحت نمىشوى ، ولى اگر بگويند كه چون فلان كار را انجام ندهى يكصد دينار زيان خواهى ديد ، تمام كوشش خود را به كار مىاندازى كه از زيان كردن يكصد دينار اجتناب كنى .
و از اين قرار گريختن از زيان بيش از خاصيتى از طبيعت بشر است كه در جستجوى منفعت و سود بردن ، و به همين سبب بيم دادن نقشى اساسى در زندگى انسان ايفا مىكند . و كتاب بيم دهندهء حقى / 356 به آن عذاب شديد است كه از جانب پروردگار قوى عزيز نازل مىشود .
انگيزهء دوم
آن ، انگيزهء بشارت و مژده دادن است كه خدا به انسان وعدهء آن مىدهد كه چون به توسط كتاب هدايت شود ، و به وفق برنامههاى آن عمل كند ، به پاداشى نيكو و نعمتهاى اضافى دست خواهد يافت كه از همهء آنچه در دست بشر است بزرگتر است ، چه بنا بر آن در بهشت برين جاودانه باقى خواهد ماند .
در اين جا احساس مهمى از انسان برانگيخته مىشود كه عبارت از دوستى و علاقهء او به خلود و جاودانگى و ترس از زوال و فناى نعمت است ، و كتاب از اين