/ 301 1 - عمران از ابو جعفر ( ع ) و ابو عبد اللَّه ( الصادق ) ( عليهما السلام ) روايت كرده است كه پس از پرسش از آنان دربارهء
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ
، گفتند :
« خداوند تبارك و تعالى احد ( يگانه ) و صمد است ، و صمد به چيزى گفته مىشود كه جوف ندارد ، پس روح آفريدهاى از آفريدگان او است كه بصيرت و نيرو و تأييد دارد و آن را در قلبهاى مؤمنان و فرستادگان قرار مىدهد » .
2 - و ابو بصير از يكى از دو امام باقر يا صادق ( ع ) پرسيد كه مقصود از روح در :
وَ يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي
چيست ؟
گفت : « آنچه در جنبندگان و مردمان است » ، گفتم كه : آن چيست ؟
گفت كه : « آن از ملكوت و از قدرت است » .
3 - ابو بصير نيز نقل مىكند : از امام جعفر صادق ( ع ) پيرامون اين آيه سؤال كردم كه :
يَسْئَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي
. فرمود : « آفريدهاى است بزرگتر از جبرييل و ميكاييل كه با رسول اللَّه بوده و او با ائمه و او از ملكوت است » . « 26 » بدين گونه مىفهميم كه روح از ملكوت ( مملكت و سلطنت آسمانى ) است ، خواه آن باشد كه رسول را تأييد مىكند ، يا آن كه به وسيلهء آن خدا انسان و زندگان را زنده نگاه مىدارد ، و خدا آن را به هر اندازه كه بخواهد و به هر كس كه بخواهد عطا مىكند ، و او از حقيقت آن آگاه است و به همين سبب گفته است :
وَ ما أُوتِيتُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا
- و جز اندكى علم به شما داده نشده است . » [ 86 ]
وَ لَئِنْ شِئْنا لَنَذْهَبَنَّ بِالَّذِي أَوْحَيْنا إِلَيْكَ ثُمَّ لا تَجِدُ لَكَ بِهِ عَلَيْنا وَكِيلًا
- و اگر بخواهيم ، آنچه را كه به تو وحى كرديم از تو باز پس گيريم ، و سپس كسى را نخواهى يافت كه به وكالت از تو به نزد ما بيايد . » قرآن ساختهء رسول خدا نيست و نه بشرى ، بلكه به تو به ميانجيگرى روح
هامش
( 26 ) - همان منبع .